CBCP

Our Local Church  

Our Faith

1. What is the Holy Mass also named Eucharist?

The Holy Mass or Eucharist is the gift that Jesus Christ makes of himself to us.

2.What does our Lord do in the Mass?

In the Mass, the Lord meets us and becomes our companion along the way. He truly becomes food for us, to satisfy our hunger for truth and freedom.

3. How did the rite of the Mass develop?

The Church, guided by the Holy Spirit, made the orderly development of the ritual forms in the celebration of the Mass, as the source and summit of her life and mission.

4. What has led to recent emphasis on the Mass?

The Great Jubilee of the Year 2000, the Year of the Eucharist in 2004-2005, and the Synod of Bishops which followed it, all contributed to the appreciation of the Mass as central place in the life of the Church.

5. Why did Pope Benedict make this Exhortation?

This Exhortation seeks to take up the richness and variety of the reflections and proposals of the Synod of Bishops, conscious of the immense patrimony of doctrine and discipline accumulated over the centuries with regard to this sacrament.

6. What is celebrated in the Mass?

The Mass celebrates "the mystery of faith", the substantial change of bread and wine into the body and blood of the Lord Jesus,

a reality which surpasses all human understanding but held by the Church's faith "thanks to which mystery, the Church is reborn ever anew!"

7. What should we first believe about the Mass?

The first element of eucharistic faith is the mystery of God himself by which Jesus does not give us a "thing," but himself

and offers his own body and pours out his own blood, the bread of life which the eternal Father gives to mankind.

8. What does the Eucharist reveal to us?

The Eucharist reveals the loving plan that guides all of salvation history

where God becomes fully a part of our human condition, encounters us and is sacramentally shared with us.

9. How did Jesus accomplish his mission?

The mission for which Jesus came among us was accomplished in the Cross, in his crucified flesh,

where God's freedom and our human freedom met definitively in an inviolable, eternally valid pact,

the "new and eternal covenant" which in instituting the Eucharist, Jesus had spoken and which is offered to us again at every celebration of the Mass.

10. When was the Mass instituted?

The institution of the Eucharist took place within a ritual meal commemorating

the deliverance of Israel from slavery, when Jesus anticipates and makes present

the sacrifice of the Cross which for all its violence and absurdity,

became in him a supreme act of love and mankind's definitive deliverance from evil.

11. What is the radical newness in the Mass?

The radical newness of the Mass is the radical novum which Jesus

brought to the ancient Hebrew sacrificial meal, which for us Christians no longer need be repeated

but which by his command to "do this in remembrance of me", he asks us to make present sacramentally.

12. What are the elements of this new worship?

With his word and with the elements of bread and wine,

the Lord himself has given us the essentials of this new worship

which is celebrated in liturgical forms which the Church, guided by the Holy Spirit,

develops in time and space, which Spirit would make Christ continue to be present and active in his Church.

13. What is the role of the Holy Spirit in the Mass?

We can see the decisive role played in the eucharistic celebration, particularly regarding transubstantiation

by the Holy Spirit who is invoked by the celebrant upon the gifts of bread and wine placed on the altar

and who gathers the faithful "into one body" and makes of them a spiritual offering pleasing to the Father.

14. How is the Mass ang the Church related?

In the sacrifice of the Cross, Christ gave birth to the Church from His pierced side,

which the Eucharist makes present, which Eucharist

in turn builds up the Church, whose ability to "make" the Eucharist is completely rooted in Christ's self-gift to her.

15. How is the Eucharist constitutive of the Church?

The Eucharist is found at the root of the Church as a mystery of communion

which is why the same words, Corpus Christi, are used to designate Christ's body born of the Virgin Mary, his eucharistic body and his ecclesial body;

the unity of ecclesial communion is renewed at the celebration of the Eucharist,

which unites and differentiates the members in the particular Churches,

and in which the individual members of the faithful find themselves in their Church, that is, in the Church of Christ.

16. How does the Eucharist make the Church a sacrament?

Since in the Eucharist is contained the entire spiritual wealth of the Church, Christ our living bread,

there is close relationship between the Eucharist and the other sacraments and the "the Church who, in Christ, is a sacrament, a sign and instrument, of communion with God and of the unity of the entire human race."

17. How are the sacraments of initiation related?

Baptism and Confirmation through which gifts of the Spirit are communicated for the building up of Christ's Body and for ever greater witness to the Gospel in the world are ordered to the Eucharist which perfects within us these gifts.

18. How are the sacraments of initiation to be set?

It needs to be seen which practice better enables the faithful to put the sacrament of the Eucharist at the center, as the goal of the whole process of initiation.

19. What relationship do the sacraments of initiation have to the family?

Receiving Baptism, Confirmation and First Holy Communion are key moments

not only for the individual receiving them but also for the entire family;

First Holy Communion for many of the faithful continues to be memorable as the moment when,

even if in a rudimentary way, they first came to understand the importance of a personal encounter with Jesus.

20. How is the sacrament of Reconciliation related to the Eucharist?

An authentic catechesis on the meaning of the Eucharist must include the call to pursue the path of penance

in a culture that tends to eliminate the sense of sin and overlooks the need to be in a state of grace in order to approach sacramental communion worthily.

21. Eucharist and frequent confession.

Bishops have the pastoral duty of promoting within their Dioceses a reinvigorated catechesis

on the conversion born of the Eucharist, and of encouraging frequent confession among the faithful;

all priests should dedicate themselves with generosity, commitment and competency to administering the sacrament of Reconciliation.

22. Eucharist and Anointing of the Sick.

If the Eucharist shows how Christ's sufferings and death have been transformed into love,

the Anointing of the Sick, for its part, unites the sick with Christ's self-offering for the salvation of all,

made present in the Eucharist which is also given as viaticum.

23. Eucharist and Holy Orders.

The intrinsic relationship between the Eucharist and the sacrament of Holy Orders

clearly emerges from Jesus' own words in the Upper Room: "Do this in memory of me"; since he is priest, victim and altar no one can say "this is my body"

and "this is the cup of my blood" except in the name and in the person of Christ by the ordained,

Bishop or priest, through whom Christ himself is present to his Church as High Priest of the redemptive sacrifice

24. Eucharist and Priestly Celibacy.

The fact that Christ himself, the eternal priest, lived his mission even to the sacrifice of the Cross in the state of virginity made present in the Eucharist

constitutes the sure point of reference for understanding the meaning of the tradition priestly celibacy,

a special way of conforming oneself to Christ's own way of life, a profound identification with the heart of Christ the Bridegroom who gives his life for his Bride.

25. Shortage of Priests.

Efforts need to be made to encourage a greater awareness of this situation at every level;

the situation cannot be resolved by purely practical decisions by failing to carry out adequate vocational discernment,

or by admitting to seminary formation and ordination candidates who lack the necessary qualities for priestly ministry.

26. Gratitude and hope.

Even if there is a shortage of priests in some areas,

we must never lose confidence that Christ continues to inspire men to leave everything behind

and to dedicate themselves totally to celebrating the sacred mysteries, preaching the Gospel and ministering to the flock

as shown by all those Bishops and priests who carry out their respective missions with fidelity, devotion and zeal.

27. The Eucharist, a nuptial sacrament.

The Eucharist, as the sacrament of charity,

the sacrament of the Bridegroom and of the Bride, bears the mark of the spousal love of Christ and the Church;

for this reason the Church manifests her particular spiritual closeness to all those who have built their family on the sacrament of Matrimony.

28. The Eucharist and the unicity of marriage.

The indissoluble, exclusive and faithful bond uniting Christ and the Church,

which finds sacramental expression in the Eucharist,

corresponds to the basic anthropological fact that man is meant to be definitively united to one woman and vice versa.

29. The Eucharist and the indissolubility of marriage.

If the Eucharist expresses the irrevocable nature of God's love in Christ for his Church,

we can then understand why it implies, with regard to the sacrament of Matrimony,

that indissolubility to which all true love necessarily aspires;

yet the divorced and remarried continue to belong to the Church, which accompanies them with special concern

and encourages them to live as fully as possible the Christian life through regular participation at Mass, albeit without receiving communion,

listening to the word of God, eucharistic adoration, prayer, participation in the life of the community, honest dialogue with a priest or spiritual director,

dedication to the life of charity, works of penance, and commitment to the education of their children.

30. The Eucharist: a gift to men and women on their journey.

The Eucharist gives us a real foretaste of the true and eternal happiness which only God's love can give;

the eucharistic banquet, by disclosing its powerful eschatological dimension, comes to the aid of our freedom as we continue our journey.

31. The eschatological banquet.

Every eucharistic celebration sacramentally accomplishes the eschatological gathering

of the People of God, a real foretaste of the final banquet foretold by the prophets and described in the New Testament as "the marriage-feast of the Lamb", to be celebrated in the joy of the communion of saints.

32. Prayer for the dead.

The eucharistic celebration, in which we proclaim that Christ has died and risen, and will come again,

is a pledge of the future glory in which our bodies too will be glorified;

hence the importance of prayers for the dead, especially the offering of Mass for them, so that, once purified, they can come to the beatific vision of God.

33. The Eucharist and the Virgin Mary

The blessed Virgin advanced in her pilgrimage of faith, and faithfully persevered in her union with her Son until she stood at the Cross,

in keeping with the divine plan, suffering deeply with her only-begotten Son, associating herself with his sacrifice in her mother's heart, and lovingly consenting to the immolation of the victim

who was born of her; consequently, Mary of Nazareth, icon of the nascent Church,

is the model for each of us, called to receive the gift that Jesus makes of himself in the Eucharist.

34. Lex orandi and lex credendi.

The Eucharist should be experienced as a mystery of faith, celebrated authentically

and with a clear awareness that "the intellectus fidei has a primordial relationship to the Church's liturgical action,"

hence, theological reflection in this area can never prescind from the sacramental order instituted by Christ himself

and the liturgical action can never be considered generically, prescinding from the mystery of faith.

35. Beauty and the liturgy.

The liturgy is inherently linked to beauty: it is veritatis splendor, a radiant expression of the paschal mystery,

in which Christ draws us to himself and calls us to communion and a sublime expression of God's glory and,

in a certain sense, a glimpse of heaven on earth;

hence, beauty is not mere decoration, but rather an essential element of the liturgical action, since it is an attribute of God himself and his revelation.

36. Christus totus in capite et in corpore.

In the eucharistic mystery Christ assimilates us to himself as pointed out by St. Augustine: "The bread you see on the altar, sanctified by the word of God, is the body of Christ.

The chalice, or rather, what the chalice contains, sanctified by the word of God, is the blood of Christ.

In these signs, Christ the Lord willed to entrust to us his body and the blood which he shed for the forgiveness of our sins.

If you have received them properly, you yourselves are what you have received," hence in it, "not only have we become Christians, we have become Christ himself."

37. The Eucharist and the risen Christ.

Since the eucharistic liturgy is essentially an actio Dei which draws us into Christ through the Holy Spirit,

its basic structure is not something within our power to change, nor can it be held hostage by the latest trends and the celebration of the Eucharist implies and involves the living Tradition;

from the beginning, the Christian community has gathered for the fractio panis on the Lord's Day,

the day Christ rose from the dead, the first day of the week, the beginning of God's work of creation, the day of the "new creation," the day of our liberation, when we commemorate Christ who died and rose again.

38. Ars celebrandi.

The primary way to foster the participation of the People of God in the sacred rite is the proper celebration of the rite itself;

the ars celebrandi is the best way to ensure their actuosa participatio, and the fruit of faithful adherence to the liturgical norms in all their richness:

for two thousand years this way of celebrating has sustained the faith life of all believers, called to take part in the celebration as the People of God, a royal priesthood, a holy nation.

39. The Bishop, celebrant par excellence

While it is true that the whole People of God participates in the eucharistic liturgy,

a correct ars celebrandi necessarily entails a specific responsibility on the part of those who have received the sacrament of Holy Orders,

bishops, priests, and deacons, whose principal duty is the celebration of the liturgy ;

above all, the Diocesan Bishop as "the chief steward of the mysteries of God in the particular Church entrusted to his care, moderator, promoter, and guardian of the whole of its liturgical life"

is required for the lawfulness of every celebration within his territory and has

the responsibility to ensure unity and harmony in the celebrations taking place in his territory.

40. Respect for the liturgical books and the richness of signs.

The ars celebrandi should foster a sense of the sacred and the use of outward signs which help to cultivate this sense,

such as, for example, the harmony of the rite, the liturgical vestments, the furnishings and the sacred space;

the eucharistic celebration is enhanced by attentiveness to the various kinds of language that the liturgy employs (words and music, gestures and silence, movement, the liturgical colours of the vestments), by simplicity of its gestures

and the sobriety of its orderly sequence of signs more than any contrived and inappropriate additions.

41. Art at the service of the liturgy.

The profound connection between beauty and the liturgy should make us attentive to every work of art placed at the service of the celebration,

such as church architecture, which should highlight the unity of the furnishings of the sanctuary, such as the altar, the crucifix, the tabernacle, the ambo and the celebrant's chair;

painting and sculpture, where religious iconography should be directed to sacramental mystagogy;

the vestments, the furnishings and the sacred vessels, so that by their harmonious and orderly arrangement they will foster awe for the mystery of God, manifest the unity of the faith and strengthen devotion.

42. Liturgical song.

In the ars celebrandi, liturgical song has a pre-eminent place when the People of God assembled for the liturgy sing the praises of God;

in the course of her two-thousand-year history, the Church has created, and still creates, music and songs

which represent a rich patrimony of faith and love which heritage

must not be lost, among which is Gregorian chant, the chant proper to the Roman liturgy.

43. The structure of the Eucharistic Celebration.

After mentioning the more significant elements of the ars celebrandi that emerged during the Synod,

I would now like to turn to some specific aspects of the structure of the eucharistic celebration which require special attention at the present time,

if we are to remain faithful to the underlying intention of the liturgical renewal called for by the Second Vatican Council, in continuity with the great ecclesial tradition.

44. The intrinsic unity of the liturgical action.

In the inherent unity of the rite of Mass, the one single act of worship, from the two tables of the word of God and the Body of Christ,

the Church receives and gives to the faithful the bread of life;

hence it must constantly be kept in mind that the word of God, read and proclaimed by the Church in the liturgy, leads to the Eucharist as to its own connatural end.

45. The liturgy of the word.

Every effort must be made to ensure that the liturgical proclamation of the word of God is entrusted to well- prepared readers, never forgetting

that "when the Sacred Scriptures are read in the Church, God himself speaks to his people, and Christ, present in his own word, proclaims the Gospel";

the word which we proclaim and accept is the Word made flesh, inseparably linked to Christ's person who does not speak in the past,

but in the present, and so the faithful should be helped to appreciate the riches of Sacred Scripture found in the lectionary through pastoral initiatives, liturgies of the word and reading in the context of prayer (lectio divina).

46. The homily.

The quality of homilies, "part of the liturgy", need to be improved to foster a deeper understanding of the word of God,

so that it can bear fruit in the lives of the faithful and avoiding generic and abstract things it closely relates the word of God to the sacramental celebration and the life of the community

based on the three-year lectionary, on the basis of the four "pillars" of the Catechism of the Catholic Church and the recent Compendium, namely:

the profession of faith, the celebration of the Christian mystery, life in Christ and Christian prayer (143).

47. The presentation of the gifts.

The presentation of the gifts is not to be viewed simply as a kind of "interval" between the liturgy of the word and the liturgy of the Eucharist

because this humble and simple gesture is actually very significant: in the bread and wine that we bring to the altar, all creation is taken up by Christ the Redeemer to be transformed and presented to the Father;

in this way we also bring to the altar all the pain and suffering of the world, in the certainty that everything has value in God's eyes

and it enables us to appreciate how God invites man to participate in bringing to fulfilment his handiwork, and in so doing,

gives human labour its authentic meaning, since, through the celebration of the Eucharist, it is united to the redemptive sacrifice of Christ.

48. The Eucharistic Prayer.

The Eucharistic Prayer, "the centre and summit of the entire celebration" needs to be appreciated with its list of the basic elements

of thanksgiving, acclamation, epiclesis, institution narrative and consecration, anamnesis, offering, intercessions and final doxology;

in a particular way, eucharistic spirituality and theological reflection are enriched if we contemplate in the anaphora the profound unity between the invocation of the Holy Spirit and the institution narrative

whereby "the sacrifice is carried out which Christ himself instituted at the Last Supper" and the gifts offered by human hands become Christ's Body and Blood.

49. The sign of peace.

In our times, fraught with fear and conflict, this gesture has become particularly eloquent, as the Church has become increasingly conscious of her responsibility to pray insistently for the gift of peace and unity for herself and for the whole human family;

we can thus understand the emotion so often felt during the sign of peace at a liturgical celebration

but which can be exaggerated and cause a certain distraction in the assembly just before the reception of Communion and so it should be kept in mind

that nothing is lost when the sign of peace is marked by a sobriety which preserves the proper spirit of the celebration, as, for example, when it is restricted to one's immediate neighbours.

50. The distribution and reception of the Eucharist.

Every effort should be made to ensure that this act preserves its importance as a personal encounter with the Lord Jesus and to observe the current norms faithfully

without neglecting the thanksgiving after communion by singing a hymn or remaining silence;

attention is needed to certain occasions like wedding Masses, funerals and the like, where there may be present people who have long since ceased to attend Mass or are living in a situation which does not permit them to receive the sacraments or who are of other Christian confessions or even other religions,

when there is a need to find a brief and clear way to remind those present of the meaning of sacramental communion and the conditions for its reception.

51. The dismissal: "Ite, missa est".

These words which simply meant "dismissal" but has come to imply a "mission"

help us to grasp the relationship between the Mass just celebrated and the the missionary task of Christians in the world;

it might be helpful to provide new texts, duly approved, for the prayer over the people and the final blessing, in order to make this connection clear.

52. Actuosa participatio, Authentic participation

The stress on active, full and fruitful participation of the entire People of God in the Eucharist must not overlook the fact that some misunderstanding has occasionally arisen its precise meaning

which does not refer to mere external activity but must be understood on the basis of a greater awareness of the mystery being celebrated

and its relationship to daily life when faithful take part in the Eucharist not "as strangers or silent spectators," but as participants "in the sacred action, conscious of what they are doing, actively and devoutly";

the faithful "should be instructed by God's word, and, nourished at the table of the Lord's Body, should give thanks to God, offering the immaculate Victim, not only through the hands of the priest but also together with him.

53. Participation and the priestly ministry

The beauty and the harmony of the liturgy find eloquent expression in the order by which everyone is called to participate actively acknowledging the distinct hierarchical roles

and not per se equivalent to the exercise of a specific ministry

and not benefitting from the confusion arising from an inability to distinguish, within the Church's communion, the different functions proper to each one;

the priest alone, and no other, presides over the entire eucharistic celebration, from the initial greeting to the final blessing, representing Jesus Christ, the head of the Church, and,

in a specific way, also the Church herself, helped by a deacon, who has specific duties during the celebration,

and associated with whom are ministries carried out in a praiseworthy manner by religious and properly trained laity.

54. The eucharistic celebration and inculturation

In order to foster this participation, provision may be made for a number of adaptations appropriate to different contexts and cultures

which must be upheld in accordance with the real needs of the Church as she lives and celebrates the one mystery of Christ in a variety of cultural situations;

the Lord Jesus, born of woman and fully human entered directly into a relationship all peoples, thus showing that God wishes to encounter us in our own concrete situation.

55. Personal conditions for an "active participation"

Active participation in the eucharistic liturgy can hardly be expected if one approaches it superficially,

without an examination of his or her life, an inner disposition which can be fostered, for example, by recollection and silence for at least a few moments before the beginning of the liturgy,

by fasting and, when necessary, by sacramental confession, with an accompanying effort also to participate actively in the life of the Church as a whole;

full participation in the Eucharist takes place when the faithful approach the altar in person to receive communion

without concluding that the mere fact of their being present in church during the liturgy gives them a right or even an obligation to approach the table of the Eucharist, which in cases where it is not possible,

participation at Mass remains necessary, important, meaningful and fruitful.

56. Participation by non-Catholic Christians

Regarding Christians belonging to Churches or Ecclesial Communities not in full communion with the Catholic Church,

it must be said that by the fact that the Eucharist in not only manifests our personal communion with Jesus Christ, but also implies full communio with the Church,

we ask Christians who are not Catholic to understand and respect our conviction that eucharistic communion and ecclesial communion are so linked

as to make it generally impossible for non-Catholic Christians to receive the former without enjoying the latter;

there would be even less sense in actually concelebrating with ministers of Churches or ecclesial communities not in full communion with the Catholic Church.

57. Participation through the media

When Mass is broadcast on television, particular care should be taken to ensure that,

in addition to taking place in suitable and well-appointed locations, the celebration respects the liturgical norms in force;

those who hear or view these broadcasts should be aware that, under normal circumstances, they do not fulfil the obligation of attending Mass since visual images can represent reality,

but they do not actually reproduce, hence while it is most praiseworthy that the elderly and the sick participate in Sunday Mass through radio and television, the same cannot be said

of those who think that such broadcasts dispense them from going to church and sharing in the eucharistic assembly in the living Church.

58. Active participation by the sick

The sick, both those living at home and those in hospital, should have the opportunity to receive sacramental communion frequently,

by which they can strengthen their relationship with Christ, crucified and risen, and feel fully involved in the Church's life and mission by the offering of their sufferings in union with our Lord's sacrifice; particular

attention needs to be given to the disabled and the Christian community should make it possible for them to attend the place of worship.

59. Care for prisoners

Basing on Christ's own words (cf. Mt 25,36), prisoners have a particular need to be visited personally by the Lord in the sacrament of the Eucharist;

experiencing the closeness of the ecclesial community, sharing in the Eucharist and receiving holy communion at this difficult and painful time can surely contribute to the quality of a prisoner's faith journey and to full social rehabilitation.

60. Migrants and participation in the Eucharist

Turning now to those people who for various reasons are forced to leave their native countries, I would ask Bishops to welcome these brothers and sisters with the love of Christ

61. Large-scale concelebrations

In the case of large-scale celebrations held on special occasions and involving not only a great number of the lay faithful, but also many concelebrating priests,

efforts need to be made lest these do not lose their proper focus by proper coordination and by arranging the place of worship so that priests and lay faithful are truly able to participate fully;

here we are speaking of exceptional concelebrations, limited to extraordinary situations.

62. The Latin language

In order to express more clearly the unity and universality of the Church, I wish to endorse the proposal that,

with the exception of the readings, the homily and the prayer of the faithful, such liturgies could be celebrated in Latin;

the better-known prayers of the Church's tradition should be recited in Latin and, if possible, selections of Gregorian chant should be sung.

63. Eucharistic celebrations in small groups

While acknowledging the formative value of this approach, such celebrations should always be consonant with the overall pastoral activity of the Diocese

and would actually lose their catechetical value if they were felt to be in competition with, or parallel to, the life of the particular Church;

small groups must serve to unify the community, not to fragment it and the beneficial results ought to be clearly evident,

these groups should encourage the fruitful participation of the entire assembly, and preserve as much as possible the unity of the liturgical life of individual families.

64. Interior participation in the celebration - Mystagogical catechesis

An education in eucharistic faith capable of enabling the faithful to live personally what they celebrate, a mystagogical approach to catechesis,

which would lead the faithful to understand more deeply the mysteries being celebrated, is needed which should always respect three elements:

a) It interprets the rites in the light of the events of our salvation, in accordance with the Church's living tradition.

b) It must also be concerned with presenting the meaning of the signs contained in the rites.

c) It must be concerned with bringing out the significance of the rites for the Christian life in all its dimensions –– work and responsibility, thoughts and emotions, activity and repose.

65. Reverence for the Eucharist

A convincing indication of the effectiveness of eucharistic catechesis is surely an increased sense of the mystery of God present among us

which can be expressed in concrete outward signs of reverence for the Eucharist which can be shown by gestures and posture, such as kneeling during the central moments of the Eucharistic Prayer

with the awareness that at each celebration we stand before the infinite majesty of God, who comes to us in the lowliness of the sacramental signs.

66. Adoration and Eucharistic devotion - The intrinsic relationship between celebration and adoration

In the Eucharist, the Son of God comes to meet us and desires to become one with us and eucharistic adoration is simply the natural consequence of the eucharistic celebration, which is itself the Church's supreme act of adoration

as Saint Augustine puts it: "nemo autem illam carnem manducat, nisi prius adoraverit; peccemus non adorando –– no one eats that flesh without first adoring it; we should sin were we not to adore it";

the act of adoration outside Mass prolongs and intensifies all that takes place during the liturgical celebration itself.

67. The practice of eucharistic adoration

This act of worship, which enables the faithful to experience the liturgical celebration more fully and more fruitfully, is a spending time with Jesus

which helps to cultivate a sense of awe before his presence in the Eucharist;

associations of the faithful and confraternities specifically devoted to eucharistic adoration serve as a leaven of contemplation for the whole Church

and a summons to individuals and communities to place Christ at the center of their lives.

68. Forms of eucharistic devotion

Besides encouraging individual believers to make time for personal prayer before the Sacrament of the Altar, already existing forms of eucharistic piety retain their full value

like processions with the Blessed Sacrament; if suitably updated and adapted to local circumstances, these forms of devotion are still worthy of being practised today.

69. The location of the tabernacle

Contributing to the recognition of Christ's real presence in the Blessed Sacrament, the place where the eucharistic species are reserved, marked by a sanctuary lamp, should be readily visible to everyone entering the church

and so in churches which do not have a Blessed Sacrament chapel, and where the high altar with its tabernacle is still in place,

it is appropriate to continue to use this structure for the reservation and adoration of the Eucharist, taking care not to place the celebrant's chair in front of it;

in new churches, it is good to position the Blessed Sacrament chapel close to the sanctuary or, where this

is not possible, in a sufficiently elevated place where it will be equally conspicuous; in any event, final judgment on these matters belongs to the Diocesan Bishop.

70. Spiritual worship –– logiké latreía

The mystery "believed" and "celebrated" contains an innate power making it the principle of new life within us and the form of our Christian existence,

by which we are mysteriously transformed by it and here the eucharistic celebration appears in all its power as the source and summit of the Church's life, since

it expresses at once both the origin and the fulfilment of the new and definitive worship of God, the logiké latreía, in the words of Saint Paul:

"I appeal to you therefore, my brothers, by the mercies of God, to present your bodies as a living sacrifice, holy and acceptable to God, which is your spiritual worship" (Rom 12,1);

Catholic doctrine, in fact, affirms that the Eucharist, as the sacrifice of Christ, is also the sacrifice of the Church, and thus of all the faithful.

71. The all-encompassing effect of eucharistic worship

Christianity's new worship includes and transfigures every aspect of life ("Whether you eat or drink, or whatever you do, do all to the glory of God) where Christians, in all their actions,

are called to offer true worship to God in which the intrinsically eucharistic nature of Christian life begins to take shape;

we can see the full human import of the radical newness brought by Christ in the Eucharist:

the worship of God in our lives cannot be relegated to something private and individual, but tends by its nature to permeate every aspect of our existence.

72. Iuxta dominicam viventes –– living in accordance with the Lord's Day

From the beginning Christians were clearly conscious of this radical newness which the Eucharist brings to human life

and their customary practice of gathering on the first day after the Sabbath to celebrate the resurrection of Christ is what defines the form of a life renewed by an encounter with Christ marked by something more than the simple suspension of one's ordinary activities, a sort of parenthesis in one's usual daily rhythm;

Sunday is the day when Christians rediscover the eucharistic form which their lives are meant to have

and "living in accordance with the Lord's Day" means living in the awareness of the liberation brought by Christ and making our lives a constant self-offering to God.

73. Living the Sunday obligation

Participating in the Sunday liturgical assembly with all our brothers and sisters, with whom we form one body in Jesus Christ,

is demanded by our Christian conscience and at the same time it forms that conscience and to lose a sense of Sunday as the Lord's Day,

a day to be sanctified, is symptomatic of the loss of an authentic sense of Christian freedom, the freedom of the children of God;

Sunday appears as the primordial holy day, when all believers can become heralds and guardians of the true meaning of time, and which gives rise to the Christian meaning of life and

a new way of experiencing time, relationships, work, life and death; on the Lord's Day, then, it is fitting that Church groups should organize, around Sunday Mass, the activities of the

Christian community: social gatherings, programmes for the faith formation of children, young people and adults, pilgrimages, charitable works, and different moments of prayer.

74. The meaning of rest and of work

Christians have seen in the Lord's Day a day of rest from their daily exertions which relativizes work and directs it to the person,

emancipating him from a form of enslavement as the ultimate and definitive meaning of life; it is on the day consecrated to God

that men and women come to understand the meaning of their lives and also of their work.

75. Sunday assemblies in the absence of a priest

Wherever great distances make it practically impossible to take part in the Sunday Eucharist, it is still important for Christian communities to gather together to praise the Lord and to commemorate the Day set apart for him

which needs, however, to be accompanied by an adequate instruction about the difference between Mass and Sunday assemblies in the absence of a priest,

led by a deacon or a community leader to whom this ministry has been duly entrusted by competent authority and carried out according to a specific ritual prepared and approved where only Ordinaries may grant the faculty of distributing holy communion;

the importance of the role given to the laity, who should rightly be thanked for their generosity in the service of their communities, must never obscure the indispensable ministry of priests for the life of the Church.

76. A eucharistic form of Christian life, membership in the Church

The importance of Sunday as the Dies Ecclesiae rediscovers the communal dimension of one who has been redeemed

when the taking part in the liturgy and receiving the Body and Blood of Christ intensifies and deepens our belonging to the one who died for us and helps us to understand the profound meaning of the communio sanctorum,

communion with God and communion with our brothers and sisters; associations, ecclesial movements and new communities together with Institutes of Consecrated Life, have a particular responsibility

for helping to make the faithful conscious that they belong to the Lord through a network of relationships constantly strengthened by hearing God's word and sharing in the Eucharist, and enlivened by the Spirit.

77. Spirituality and eucharistic culture

Eucharistic spirituality is not just participation in Mass and devotion to the Blessed Sacrament but embraces the whole of life,

rediscovering that Jesus Christ is not just a private conviction or an abstract idea, but a real person, whose becoming part of human history is capable of renewing the life of every man and woman;

hence the Eucharist, as the source and summit of the Church's life and mission, must be translated into spirituality, into a life lived "according to the Spirit" (Rom 8,4ff.; cf. Gal 5,16, 25)

and an integral part of the eucharistic form of the Christian life is a new way of thinking, "so that we may no longer be children tossed to and fro and carried about with every wind of doctrine."

78. The Eucharist and the evangelization of cultures

The presence of Jesus Christ and the outpouring of the Holy Spirit are events capable of engaging every cultural reality and bringing to it the leaven of the Gospel

and so we must be committed to promoting the evangelization of cultures, the Eucharist becoming a criterion for our evaluation of everything that Christianity encounters in different cultures;

in this important process of discernment, appreciating the full meaning of Paul's exhortation to "test everything; and hold fast to what is good" (1 Thess. 5,21).

79. The Eucharist and the lay faithful

The Eucharist, as a mystery to be "lived", meets each of us as we are, and makes our concrete existence the place where we experience daily the radical newness of the Christian life

and beginning with the liturgical assembly, the sacrament of the Eucharist itself commits us, in our daily lives, to doing everything for God's glory;

families, the love between man and woman, openness to life, and the raising of children are privileged spheres in which the Eucharist can reveal its power to transform life and give it its full meaning.

80. The Eucharist and priestly spirituality

In order to give an ever greater eucharistic form to his existence, the priest, beginning with his years in the seminary, should make his spiritual life his highest priority

where he is called to seek God tirelessly, while remaining attuned to the concerns of his brothers and sisters to this end he should practice the daily celebration of Mass,

even when the faithful are not present because if celebrated in a faith-filled and attentive way, Mass is formative in the deepest sense of the word, since it fosters the priest's configuration to Christ and strengthens him in his vocation.

81. The Eucharist and the consecrated life

The eucharistic mystery has an intrinsic relationship to consecrated virginity, inasmuch as the latter is an expression of the Church's exclusive devotion to Christ,

whom she accepts as her Bridegroom with a radical and fruitful fidelity; in the Eucharist, consecrated virginity finds inspiration and nourishment for its complete dedication to Christ and,

moreover, from the Eucharist it draws encouragement and strength to be a sign, in our own times too, of God's gracious and fruitful love for humanity.

82. The Eucharist and moral transformation

In discovering the beauty of the eucharistic form of the Christian life, we are also led to reflect on the moral energy it provides for sustaining the authentic freedom of the children of God.

A Eucharist which does not pass over into the concrete practice of love is intrinsically fragmented" (229).

This appeal to the moral value of spiritual worship should not be interpreted in a merely moralistic way.

It is before all else the joy-filled discovery of love at work in the hearts of those who accept the Lord's gift, abandon themselves to him and thus find true freedom.

The moral transformation implicit in the new worship instituted by Christ is a heartfelt yearning to respond to the Lord's love with one's whole being, while remaining ever conscious of one's own weakness.

83. Eucharistic consistency

Worship pleasing to God can never be a purely private matter, without consequences for our relationships with others: it demands a public witness to our faith.

Evidently, this is true for all the baptized, yet it is especially incumbent upon those who, by virtue of their social or political position, must make decisions regarding fundamental values, such as respect for human life, its defence from conception to natural death, the family built upon marriage between a man and a woman, the freedom to educate one's children and the promotion of the common good in all its forms (230).

Consequently, Catholic politicians and legislators, conscious of their grave responsibility before society, must feel particularly bound, on the basis of a properly formed conscience, to introduce and support laws inspired by values grounded in human nature (231).

Bishops are bound to reaffirm constantly these values as part of their responsibility to the flock entrusted to them (232).

The Eucharist, a mystery to be proclaimed

84. The Eucharist and mission

The love that we celebrate in the sacrament is not something we can keep to ourselves. By its very nature it demands to be shared with all.

We too must be able to tell our brothers and sisters with conviction: "That which we have seen and heard we proclaim also to you, so that you may have fellowship with us" (1 Jn 1,3).

Truly, nothing is more beautiful than to know Christ and to make him known to others.

We cannot approach the eucharistic table without being drawn into the mission which, beginning in the very heart of God, is meant to reach all people.

Missionary outreach is thus an essential part of the eucharistic form of the Christian life.

85. The Eucharist and witness

The first and fundamental mission that we receive from the sacred mysteries we celebrate is that of bearing witness by our lives.

The wonder we experience at the gift God has made to us in Christ gives new impulse to our lives and commits us to becoming witnesses of his love.

We become witnesses when, through our actions, words and way of being, Another makes himself present.

Witness could be described as the means by which the truth of God's love comes to men and women in history, inviting them to accept freely this radical newness.

Such worship culminates in the joyful and convincing testimony of a consistent Christian life, wherever the Lord calls us to be his witnesses.

86. Christ Jesus, the one Saviour

Emphasis on the intrinsic relationship between the Eucharist and mission also leads to a rediscovery of the ultimate content of our proclamation.

The more ardent the love for the Eucharist in the hearts of the Christian people, the more clearly will they recognize the goal of all mission: to bring Christ to others. Not just a theory or a way of life inspired by Christ, but the gift of his very person.

Anyone who has not shared the truth of love with his brothers and sisters has not yet given enough.

87. Freedom of worship

In not a few parts of the world, simply going to church represents a heroic witness that can result in marginalization and violence.

I would like to reaffirm the solidarity of the whole Church with those who are denied freedom of worship.

Let us pray, therefore, for greater religious freedom in every nation, so that Christians, as well as the followers of other religions, can freely express their convictions, both as individuals and as communities.

The Eucharist, a mystery to be offered to the world

88. The Eucharist, bread broken for the life of the world

"The bread I will give is my flesh, for the life of the world" (Jn 6,51). In these words the Lord reveals the true meaning of the gift of his life for all people.

Each celebration of the Eucharist makes sacramentally present the gift that the crucified Lord made of his life, for us and for the whole world.

Our communities, when they celebrate the Eucharist, must become ever more conscious that the sacrifice of Christ is for all, and that the Eucharist thus compels all who believe in him to become "bread that is broken" for others, and to work for the building of a more just and fraternal world.

Each of us is truly called, together with Jesus, to be bread broken for the life of the world.

89. The social implications of the eucharistic mystery

Indeed, "union with Christ is also union with all those to whom he gives himself. I cannot possess Christ just for myself; I can belong to him only in union with all those who have become, or who will become, his own."(241)

The Eucharist is the sacrament of communion between brothers and sisters who allow themselves to be reconciled in Christ, who made of Jews and pagans one people, tearing down the wall of hostility which divided them (cf. Eph 2,14).

In the memorial of his sacrifice, the Lord strengthens our fraternal communion and, in a particular way, urges those in conflict to hasten their reconciliation by opening themselves to dialogue and a commitment to justice.

Precisely because of the mystery we celebrate, we must denounce situations contrary to human dignity, since Christ shed his blood for all, and at the same time affirm the inestimable value of each individual person.

90. The food of truth and human need

We cannot remain passive before certain processes of globalization which not infrequently increase the gap between the rich and the poor worldwide.

We must denounce those who squander the earth's riches, provoking inequalities that cry out to heaven (cf. Jas 5,4).

The Lord Jesus, the bread of eternal life, spurs us to be mindful of the situations of extreme poverty in which a great part of humanity still lives: these are situations for which human beings bear a clear and disquieting responsibility.

The food of truth demands that we denounce inhumane situations in which people starve to death because of injustice and exploitation, and it gives us renewed strength and courage to work tirelessly in the service of the civilization of love.

From the beginning, Christians were concerned to share their goods (cf. Acts 4,32) and to help the poor (cf. Rom 15,26).

The alms collected in our liturgical assemblies are an eloquent reminder of this, and they are also necessary for meeting today's needs.

91. The Church's social teaching

The prayer which we repeat at every Mass: "Give us this day our daily bread," obliges us to do everything possible, in cooperation with international, state and private institutions, to end or at least reduce the scandal of hunger and malnutrition afflicting so many millions of people in our world, especially in developing countries.

In a particular way, the Christian laity, formed at the school of the Eucharist, are called to assume their specific political and social responsibilities.

To do so, they need to be adequately prepared through practical education in charity and justice.

92. The sanctification of the world and the protection of creation

The Eucharist itself powerfully illuminates human history and the whole cosmos.

The eucharistic form of life can thus help foster a real change in the way we approach history and the world.

The liturgy itself teaches us this, when, during the presentation of the gifts, the priest raises to God a prayer of blessing and petition over the bread and wine, "fruit of the earth," "fruit of the vine" and "work of human hands."

With these words, the rite not only includes in our offering to God all human efforts and activity, but also leads us to see the world as God's creation, which brings forth everything we need for our sustenance.

The world is not something indifferent, raw material to be utilized simply as we see fit. Rather, it is part of God's good plan, in which all of us are called to be sons and daughters in the one Son of God, Jesus Christ (cf. Eph 1,4-12).

93. The usefulness of a Eucharistic Compendium

At the conclusion of these reflections, in which I have taken up a number of themes raised at the Synod, I also wish to accept the proposal which the Synod Fathers advanced as a means of helping the Christian people to believe, celebrate and live ever more fully the mystery of the Eucharist.

The competent offices of the Roman Curia will publish a Compendium which will assemble texts from the Catechism of the Catholic Church, prayers, explanations of the Eucharistic Prayers of the Roman Missal and other useful aids for a correct understanding, celebration and adoration of the Sacrament of the Altar (251).

CONCLUSION

94. Dear brothers and sisters, the Eucharist is at the root of every form of holiness, and each of us is called to the fullness of life in the Holy Spirit.

How many saints have advanced along the way of perfection thanks to their eucharistic devotion!

The celebration and worship of the Eucharist enable us to draw near to God's love and to persevere in that love until we are united with the Lord whom we love.

I therefore ask all pastors to spare no effort in promoting an authentically eucharistic Christian spirituality.

Priests, deacons and all those who carry out a eucharistic ministry should always be able to find in this service, exercised with care and constant preparation, the strength and inspiration needed for their personal and communal path of sanctification.

I exhort the lay faithful, and families in particular, to find ever anew in the sacrament of Christ's love the energy needed to make their lives an authentic sign of the presence of the risen Lord.

I ask all consecrated men and women to show by their eucharistic lives the splendour and the beauty of belonging totally to the Lord.

95. We (too) cannot live without partaking of the sacrament of our salvation; we too desire to be iuxta dominicam viventes, to reflect in our lives what we celebrate on the Lord's Day. That day is the day of our definitive deliverance.

96. May Mary Most Holy, the Immaculate Virgin, ark of the new and eternal covenant, accompany us on our way to meet the Lord who comes.

In her we find realized most perfectly the essence of the Church.

The Church sees in Mary –– "Woman of the Eucharist," as she was called by the Servant of God John Paul II (253) –– her finest icon, and she contemplates Mary as a singular model of the eucharistic life.

The faithful, for their part, "commend to Mary, Mother of the Church, their lives and the work of their hands. Striving to have the same sentiments as Mary, they help the whole community to become a living offering pleasing to the Father." (255)

True joy is found in recognizing that the Lord is still with us, our faithful companion along the way. Let us encourage one another to walk joyfully, our hearts filled with wonder, towards our encounter with the Holy Eucharist.

BENEDICTUS PP. XVI

1. Unsa man ang Santos nga Misa o Eukaristiya?

Ang Santos nga Misa kon Eukaristiya mao ang gasa nga gihimo sa iyang kaugalingon ni Jesukristo kanato.

2. Unsa man ang gihimo sa Ginuo dinha sa Eukaristiya?

Dinha sa Eukaristiya ang Ginuo nakigkita kanato ug nahimo nga kauban sa dalan. Ang Ginuo tinuod napagkaon, pagtagbaw sa atong kagutom sa kamatuoran ug kagawasan.

3. Giunsa man pagkahimo ang kasaulogan sa Eukaristiya?

Ang Simbahan, tinultolan sa Espiritu Santo, mihimo sa mahan-ayon nga paglambo sa mga matang sa mga rito sa Eukaristiya, isip ang tinobdan ug ang kinahabogan sa iyang kinabuhi ug misyon.

4. Unsa man ang nakapaaghat pagpahinungdanon sa Misa?

Ang Dakong Jubileyo sa 2000, ang Tuig sa Eukaristiya sa 2004-2005, ug ang Panagtigom-Lagda sa mga Obispo nga misunod niini mihatag og bag-ong pagsinati sa pagkaanaa sa taliwala sa kinabuhi sa Simbahan sa Eukaristiya.

5. Unsa man ang tuyo sa Santo Papa niining Pagdasig?

Kining Pagdasig gihimo aron paghisgot sa kabahandianon ug sa nagkadaiya nga mga pamalandong sa Panagtigom-Lagda sa mga Obispo, maamguhon sa habog kaayo nga kabilin nga pagtulon-an ug disiplina nga nahipos paglabay sa gatosan nga mga tuig mahitungod niining sakramentoha.

6. Unsa man ang gisaulog dinha sa Eukaristiya?

Ang Eukaristiya nagsaulog sa " misteryo sa pagtuo", ang pagkabalhin gayod sa pan ug sa bino ngadto sa pagka tinuod gayod nga lawas ug dugo sa Ginuong Jesus, usa ka

matuod nga kahimtang nga naglatas sa tibuok salabotan sa tawo apan gituohan sa Simbahan nga "salamat sa Eukaristiya ang Simbahan kanunayng bag-ong nahimugso!"

7. Unsa ang una nga tuohan mahitungod sa Eukaristiya?

Ang unang kabahin sa eukaristkanhon nga pagtuo mao ang misteryo sa Dios mismo, nga tungod niini dili "usa ka butang" ang gihatag ni Jesús, kondili siya mismo

ug iyang gihatag ang iyang kaugalingon nga lawas ug ug giula ang iyang dugo isip gasa sa tunhay nga Amahan sa katawhan.

8. Unsa man ang gipadayag kanato sa Eukaristiya?

Ang Eukaristiya nagpakita sa mabination nga laraw nga naggiya sa tibuok kasaysayan sa kaluwasan

diin ang Dios nahimo nga kabahin sa kahimtang sa tawo, nagtagbo kanato ug gipanag-ambitan nato dinha sa sakramento.

9. Giunsa man paghimo ni Jesús sa iyang misyon?

Ang misyon nga alang niini mianhi si Jesús napahigayon dinha sa Krus, sa iyang lawas nga gilansang sa krus,

diin ang kagawasan sa Dios ug ang kagawasan sa tawo nagtagboay sa dili na mausab, ug tunhay na nga matuod

nga kasabutan nga sa pagmugna sa Eukaristiya, gihisgotan nang daan ni Jesús, ug nga gitanyag pag-usab kanato sa matag kasaulogan sa Santos nga Misa.

10. Kanus-a man gihimo ang Santos nga Misa?

Ang pagmugna sa Eukaristiya gihimo sulod sa ritwal nga salusalo nga naghandom

sa pagkalingkawas sa Israel gikan sa kaulipnan, kanus-a si Jesús nagpasiuna ug nagpaanaa sa sakripisyo sa Krus

nga bisan sa pagkaluog ug pagkadili masabot niini, nahimo nga kinahabogan nga buhat niya sa gugma

ug nahimo nga mao na gayod nga kaluwasan sa tawo gikan sa daotan.

11. Unsa man ang nga bag-o gyod kaayo dinha sa Misa?

Ang bag-o gyod kaayo dinha sa Misa mao ang kabag-ohan gyod nga gidugang ni Jesús

sa karaan sakripisyo nga salusalo sa mga Hebreo nga alang kanato, mga Kristiyanos, dili na kinahanglan nga usab-

usabon pa apan nga sa iyang sugo "Buhata ninyo kini agig paghandom kanako", nangayo siya kanato sa pagpaanaa niini dinha sa sakramento.

12. Unsa man ang mga bahin niining bag-o nga pagsimba?

Uban sa iyang pulong ug uban sa mga bayhon sa pan ug bino,

ang Ginuo mismo mihatag kanato sa mga batakan nga mga butang alang niining bag-o nga pagsimba,

nga gisaulog sa liturhikanhon nga mga matang nga gihimo sa Simbahan sa tanan nga mga panahon ug mga dapit,

giniyahan sa Espiritu Santo nga magpadayon unya pagpaanaa ug pagpalihok kang Kristo dinha sa iyang Simbahan.

13. Unsa man ang papel sa Espiritu Santo dinha sa Misa?

Makita nato ang mahinungdanon nga papel diha sa Misa, labi na mahitungod sa pagpausab ngadto sa lawas ug dugo

ni Kristo sa pan ug bino, sa Espiritu Santo nga giampo sa nagsaulog pagkunsad ngadto sa mga gasa sa pan ug bino

ibabaw sa altar ug nga nagtigom sa mga matuuhon "ngadto sa pagka usa ka lawas" ug naghimo kanila nga espirituhanon nga halad nga makapahimuot sa Amahan .

14. Giunsa man pagkadugtong sa Misa ug sa Simbahan?

Sa sakripisyo sa Krus, mipahimugso si Kristo sa Simbahan gikan sa gidughang niya nga kilid

nga gipaanaa sa Eukaristiya nga sa iyang kabahin

nagpatubo sa Simbahan, kansang "pagmugna" sa Eukaristiya hingpit nga naggamot sa gasa kaniya ni Kristo sa iyang kaugalingon.

15. Giunsa man sa Eukaristiya pagmugna sa Simbahan?

Makita ang Eukaristiya diha sa pagturok sa Simbahan isip usa ka misteryo sa kaambitan

ug mao nga gigamit ang mao ra nga pulong, Lawas ni Kristo, pagngalan sa lawas niya nga natawo gikan ni Maria, sa eukaristikanhon nga lawas, ug sa simbahanon nga lawas;

ang pagkausa sa simbahanon nga kaambitan ginabag-o diha sa pagsaulog sa Eukaristiya,

nga naghiusa ug nagpalahî sa mga sakop dinha sa partikular nga mga Simbahan,

ug diin, ang mga matuuhon nagkaplag sa kaugalingon dinha sa ila nga Simbahan, buot magpasabot, sa Simbahan ni Kristo.

16. Giunsa man sa Eukaristiya paghimo sa Simbahan nga usa ka sakramento?

Kay sa Eukaristiya gibatonan ang tibuok espirituhanon nga bahandi sa Simbahan, si Kristo, ang buhi nato nga pan,

anaay suod nga pagkadugtong sa Eukaristiya ug sa uban nga mga sakramento ug sa "Simbahan nga, diha ni Kristo,

usa ka sakramento, usa ka timaan ug galamiton, sa kaambitan sa Dios ug sa kahiusahan sa tibuok kaliwatan sa tawo."

17. Unsa kadugtong ang mga sakramentso sa pagpasakop?

Ang bunyag ug ang kompirma nga naghatag kanato sa mga gasa sa Espiritu sa pagpamugna sa Lawas ni Kristo ug sa labaw pa ka dako nga saksi sa Ebanghelyo sa kalibotan gipunting ngadto sa Eukaristiya nga naghingpit niining mga gasaha.

18. Unsaon paghan-ay sa mga sakramento sa pagpasakop?

Gikinahanglan ang pagtan-aw kon unsa ang paagi ang labaw nga makapahimo sa mga matuuhon sa pagpatungâ sa Eukaristiya, isip tumong sa tibuok han-ay sa pagpasakop.

19. Unsa man kadugtong sa mga sakramento sa pagpasakop ug sa banay?

Ang pagdawat sa Bunyag, Kompirma ug Unang Pagkalawat mga mahinungdanon kaayo nga mga panahon

dili lamang alang sa mga nahitungdan nga mga mudawat niini, kondili sa tibuok banay;

alang sa daghan nga mga matuuhon, ang Unang Pagkalawat padayon nga halandumon isip ang panahon kanus-a,

bisan sa taphaw pa lamang, una nila nga nasabtan ang pagka mahinungdanon sa personal nga pagpakigtagbo kang Jesús.

20. Unsa man pagkadugtong sa sakramento sa Pakighiuli ngadto sa Eukaristiya?

Usa ka matuod nga katekesis sa kahulogan sa Eukaristiya kinahanglan maglakip sa tawag sa pagsubay sa dalan sa penitensiya sa usa ka kultura nga nagpapawagtang

sa pag-amgo sa sala ug sa panginahanglan sa pagkaanaa sa kahimtang sa grasya alang sa angay nga pagduol sa sakramentuhanon nga pagkalawat.

21. Eukaristiya ug masubsob nga pagkompisal.

Ang mga Obispo may pastoral nga kaakohan paglambo diha sa ilang mga Diosesis og gipahimsog pag-usab

nga katekesis mahitungod sa pagkakabig nga naggikan sa Eukaristiya, ug pagdasig sa masubsob nga pagkompisal;

ang tanan nga mga pari maghalad unta sa kaugalingon, uban og kamanggihatagon, sa pagtahan ug sa kahanas sa pagpahigayon sa sakramento sa Pakighiuli.

22. Eukaristiya ug ang Paghilog sa mga Masakiton.

Kon ang Eukaristiya nagpadayag nga ang mga pag-antos ug ang kamatayon ni Kristo nahimo nga gugma,

ang Paghilog sa mga Masakiton, sa iyang kabahin, naghiusa sa masakiton ngadto sa paghalad-sa-kugalingon ni Kristo

nga gipaanaa sa Eukaristiya nga gihatag usb isip pabalon sa dalan.

23. Eukaristiya ug Balaan nga Ordinasyon.

Ang anaa sa sulod nila nga pagkadugtong sa Eukaristiya ug sa sakramento sa Ordinasyon

tin-aw nga nagtumaw gikan sa mga pulong ni Kristo mismo sa Lawak sa Itaas: "Buhata ninyo kini agig paghandom kanako"; kay Siya ang pari, ang halad sa pagbayad

ug ang altar, walay makabungat "kini ang akong lawas" ug "kini ang kopa sa akong dugo" gawas sa ngalan ug sa

persona ni Kristo sa mga inordinahan, Obispo o pari, pinaagi ni kinsa si Krsito mismo naanaa sa Simbahan, Pangulong Pari sa makaluwas nga sakripisyo.

24. Eukaristiya ug ang Pagpabilin diha sa Kaputli sa Pari.

Nga si Kristo mismo, ang tunhay nga pari, mikinabuhi sa iyang misyon hangtod gani sa sakripisyo sa Krus diha sa kinabuhi sa kaputli nga gipaanaa sa Eukaristiya

nagbarog nga seguro nga lantawanan sa pagsabot sa kahulogan sa tradisyon sa pagpabilin diha sa kaputli sa pari, pinatuyo nga paagi

sa paghulma sa kaugalingon ngadto sa kaugalingon nga paagi sa kinabuhi ni Kristo, lawom pagduyog sa kasingkasing ni Kristo ang Pamanhunon nga naghatag sa iyang kinabuhi alang sa iyang Pangasaw-unon.

25. Pagkakulang sa mga Pari

Gikinahanglan ang mga paningkamot pagdasig og dugang kaamgohan sa matag ang-ang niining maong kahimtang

nga dili masulbad sa mga mamahimo gilayon nga mga hukom sa pagkulang sa pag-aninaw sa bokasyon, o pagdawat

ngadto sa pag-umol sa seminaryo ug ngadto sa ordinasyon sa mga kandidato nga kulang sa gikinahanglan nga mga mithi alang sa parianon nga pangalagad.

26. Pasalamat ug Paglaom.

Bisan og may kakulang og mga pari sa pipila ka mga dapit,

kinahanglan dili kita makabsan sa paglaom nga si Kristo nagpadayon pagpasibot og mga tawo pagbiya sa tanan

ug hingpit nga paghalad sa ilang kaugalingon pagsaulog sa balaan nga mga misteryo, pagwali sa Ebanghelyo ug pag-alagad sa panon

nga gipadayag sa tanan nga mga Obispo ug mga pari nga nagpahigayon sa ilang isigka misyon uban sa pagkamatinud-anon, pagkamapuanguron ug pagkamainiton.

27. Eukaristiya, sakramento nga sama og kaminyuon .

Ang Eukaristiya, isip sakramento sa gugma,

sakramento sa Pamanhunon ug Pangasaw-unon nagdala sa timaan sa kaminyuon nga gugma ni Kristo ug sa Simbahan; tungod niini

ang Simbahan nagpadayag sa iyang partikular nga espirituhanon nga pagkaduol niadtong nimugna sa ilang banay ibabaw sa sakramento sa Kaminyuon.

28. Ang dili mabadbad, alang-sa-usa lamang ug matinud-anon nga pag-unong ni Kristo ug sa Simbahan,

nga gipapadayag nga sakramentuhanon diha sa Eukaristiya,

nagpunting sa batakan nga kahimtang sa tawo nga ang lalake gimugna nga mahiusa sa usa ka babaye ug ang babaye sa usa ka lalake.

29. Eukaristiya ug ang pagkadili mabadbad sa kaminyuon.

Kon ang Eukarisiya nagpadayag sa dili mabawi nga matang sa gugma sa Dios diha ni Kristo sa iyang Simbahan,

makasabot dayon kita ngano nga nag-apil kini, mahitungod sa sakramento sa Kaminyuon,

nianang pagkadilimabadbad nga gipaninguha sa tanang tinuod nga gugma;

hinuon ang mga diborsiyado ug nangaminyo pag-usab padayon nga mga sakop sa Simbahan nga nag-uban kanila uban og pinatuyo nga kahingawa

ug nagdasig kanila sa hingpit nga pagpuyo sa Kristuhanon nga kinabuhi kutob sa mahimo pinaagi sa regular nga pagtambong sa Misa, bisan og dili makakalawat,

pagpaminaw sa pulong sa Dios, pagsimba sa Eukaristiya, pag-ampo, pag-ambit sa kinabuhi sa katilingban, ligdong nga pakighinabi sa usa ka pari o espirituhano nga giya,

pagbaton og gihalad nga manggihatagong kinabuhi, mga buhat sa penitensiya, ug pagtahan pag-umol ilang kabataan.

30. Ang Eukaristiya: gasa sa mga tanang katawhan dinha sa ilang panaw.

Ang Eukaristiya naghatag kanato og matuod nga pagtilaw sa tunhay nga kalipay nga gugma sa Dios ang makahatag;

ang Eukaristiya, pinaagi sa pagpakita sa gamhanan nga kabahin niini sa kapanahonan nga umaabot, nagtabang sa atong kagawasnon pagpadayon nato sa panaw.

31. Ang salusalo alang sa umaabot nga kapanahonan.

Matag eukaristiya nagpahigayon diha sa sakramento sa kaulahian nga panagtigom sa Katawhan sa Dios,

usa ka matuod nga pasiunang pagtilaw sa kaulahian nga salusalo nga gitagna sa mga propeta ug gihulagway sa Bag-o nga Testamento isip "bangkite sa kasal sa Nating Karnero", nga saulugon diha sa kasadya sa kaambitan sa mga santos.

32. Pag-ampo alang sa mga patay.

Ang eukaristikanhon nga kasaulogan, diin gimantala nato nga si Kristo namatay ug nabanhaw, ug mubalik pag-usab,

usa ka pasalig sa umaabot nga himaya diin ang atong mga lawas himayaon usab;

mao nga mahinungdanon ang pag-ampo alang sa mga patay, labi na ang paghalad sa Misa alang kanila, aron, sa malinisan na, makaabot sila sa pagsud-ong sa Dios.

33. Ang Eukaristiya ug ang Birheng Maria.

Ang bulahan nga Birhen nagtubo sa iyang panawduaw sa pagtuo, ug matinud-onan nagpabilin sa pagkahiusa sa iyang Anak hangtod nga mibarog siya sa tiilan sa Krus,

sumala sa laraw sa Dios, diha sa lawon nga pag-antos uban sa iyang bugtong Anak, nag-unong siya diha sa iyang kasingkasing nga inahanon sa iyang kaugalingon ngadto sa sakripisyo, ug mahigugmaon nga miuyon sa pag-ula

sa halad nga sakripisyo sa natawo gikan kaniya; nunot niini, si Maria, larawan sa Simbahan nga kamulo nga natawo,

sumbanan natong gitawag ni Kristo pagkalawat Kaniya sa Eukaristiya.

34. Balaod sa pag-ampo, balaod sa pagtuo.

Ang Eukaristiya sination unta isip misteryo sa pagtuo, nga matuod nga ginasaulog

uban og tin-aw nga pag-amgo nga "ang salabutan sa pagtuo may nag-una nga pagkadugtong ngadto sa liturhikanhon nga lihok sa Simbahan,"

mao nga ang teolohikanhon nga pamalandong niining maong natad dili gyod unta magbaliwala sa sakramentuhanon nga han-ay nga gimugna ni Kristo mismo

ug ang liturhikanhon nga lihok dili gyod unta isipon sa heneral nga paagi, nga naghiplig sa misteryo sa pagtuo.

35. Kaanyag ug ang liturhiya.

Ang liturhiya sa kinaiya niini dugtong sa kaanyag: sidlak sa kamatuoran, usa ka masilakon nga pagpadayag sa misteryo sa pasko,

diin si Kristo nagpaanhi sa iyang kaugalingon kanato ug nagtawag kanato sa kaambitan ug usa ka hamili kini nga pagpadayag sa himaya sa Dios ug,

sa usa ka pagsabot, usa ka pasiklap sa langit dinhi sa yuta;

mao nga ang kaanyag dili pagpaanindot lamang, kondili batakan nga kabahin sa lihok nga liturhikanhon, kay kabahin man kini sa Dios mismo ug sa iyang pagpadayag.

36. Tibuok Kristo sa ulo ug sa lawas.

Sa eukaristiya si Kristo naghilis kanato ngadto kaniya mismo sumala ni San Agustin: "Ang pan nga inyong makita, binalaan sa pulong sa Dios, mao ang lawas ni Kristo.

Ang kalis, o mas maayo, ang anaa sa kalis, binalaan sa pulong sa Dios, mao ang dugo ni Kristo.

Dinhi niining maong mga timaan, si Kristo ang Ginuo mibuot pagtugyan kanato sa iyang lawas ug dugo nga iyang giula alang sa pagpasaylo sa atong mga sala.

Kon nadawat ninyo kini sa angay nga paagi, kamo mismo mao ang inyong gidawat," mao nga dinha niini "dili lamang nahimo kita nga mga Kristiyanos, nahimo kita nga si Kristo mismo."

37. Ang Eukaristiya ug ang nabanhaw nga Kristo.

Kay ang eukaristikanhon nga liturhiya batakan man nga lihok sa Dios nga nagdala kanato ngadto kang Kristo pinaagi sa Espiritu Santo,

ang batakan nga katukoran niini dili usa ka butang nga anaa sa atong gahom pag-usab-usab, ni mabilanggo kini sa labing ulahi nga mga uso ug ang Eukaristiya nagpasabot ug naglambigit sa Tradisyon;

gikan sa sinugdan, ang Kristuhanon nga katilingban nitigom alang sa pagpikaspikas sa pan sa Adlaw sa Ginuo,

ang adlaw kanus-a nabanhaw si Kristo, ang una nga adlaw sa semana, ang sinugdan sa buhat sa Dios sa kamugnaan, ang adlaw sa "bag-o nga kamugnaan," ang adlaw sa kalingkawasan, sa atong paghandom kang Kristo nga namatay ug nabanhaw.

38. Ang kanindot sa pagsaulog.

Ang nag-una nga paagi pagpalambo sa pagtampo sa Katawhan sa Dios sa balaan nga rito mao ang angay nga pagsaulog sa rito mismo;

ang kanindot sa pagsaulog mao ang pinakamaayo nga paagi sa malihukon nga pagtampo, ug ang bunga sa pagtuman sa tanang kabahandianon niini:

sulod sa duha ka libo ka mga tuig kining paagi sa pagsaulog misagang sa kinabuhi sa tanan nga mga matuuhon, tinawag pag-ambit sa kasaulogan sa Katawhan sa Dios, harianon nga pari, balaan nga nasod.

39. Ang Obispo, pinakalabaw nga magsasaulog

Samtang tinuod nga ang tibuok Katawhan sa Dios nagtampo sa eukaristikanhon nga liturhiya,

ang husto nga kanindot sa pagsaulog nanginahanglan nga sabton nga kaakohan niadtong nakadawat sa sakramento sa Balaan nga Orden,

mga obispo, mga pari, ug mga diakono, kansang nag-una nga kaakohan mao ang pagsaulog sa liturhiya;

labaw sa tanan ang Obispo sa Diosesis isip "nag-una nga tigdumala sa mga misteryo sa Dios sa lokal nga Simbahan nga gitugyan sa iyang pag-atiman, tighan-ay, tiglambo, ug tigbantay sa tibuok liturhikanhon nga kinabuhi niini"

gikinahanglan alang sa pagka sumala sa lagda sa matag kasaulogan sulod sa iyang dapit

ug adunay kaakohan sa pagpaanaa gyod sa kahiusahan ug kahan-ayan sa mga kasaulogan nga gihimo sa iyang dapit.

40. Pagtahod sa mga liturhikanhon nga mga basahon ug ang kabahandianon sa mga timaan.

Ang kanindot sa pagsaulog maglambo unta sa pagbati sa balaan ug sa paggamit sa makita nga mga timaan nga nagtabang pag-umol niining pagbatia,

sama, pananglitan, sa kahusay sa rito, sa mga gisul-ob nga liturhikanhon, sa mga kabtangan ug sa balaan nga mga hawanan;

ang eukaristiya mapanindot diha sa pagtutok sa lainlain nga matang sa pagpasabot nga gigamit sa liturhiya (mga pulong ug honi, mga linihokan ug kahilom, mga lihok, mga kolor nga liturhikanhon sa mga gisul-ob), sa pagkayano lamang sa mga lihok

ug sa dili bonga sa han-ay sa sunodsunod sa mga timaan kay sa hinimohimo ug dili angay nga mga dugang.

41. Ang kanindot nag-alagad sa liturhiya.

Ang lawom nga pagdugtong sa kaanyag ug sa liturhiya maghimo unta kanato nga magpaminawon sa matag buhat sa arte nga gipahamutang pag-alagad sa kasaulogan

sama sa pagpahaluna sa simbahan, nga magpadayag unta sa pagkahiusa sa mga kabtangan sa santuaryo, sama sa altar, sa krusipiho, sa tabernakulo, sa ambo ug sa lingkoranan sa nagsaulog;

sa dibuho ug debulto, diin ang relihiyuso nga panglarawan ipunting unta sa mga pagpanudlo sa mga sakramento;

sa mga biste, mga dayandayan ug balaan nga mga sudlanan, aron malambo ang katingala sa Dios diha sa naghaomay ug mahusay nga pagpahamutang kanila, magpadayag sa pagkahiusa sa pagtuo ug maglig-on sa debosyon .

42. Liturhikanhon nga awit.

Diha sa kanindot sa pagsaulog, may dako nga dapit ang liturhikanhon nga awit diin ang nagtigom nga Katawhan nag-awit sa mga pagdayeg sa Dios;

paglabay sa iyang duha ka libo ka katuigan nga kasaysayan, ang Simbahan mimugna, ug bisan karon nagmugna,

og honi ug mga awit nga naglawas og bahandianon nga kabilin sa pagtuo ug gugma

nga kinahanglan dili wagtangon, labi na ang Awit nga Gregoriano, kaugalingon sa Liturhiya nga Romanhon.

43. Ang gambalay sa Eukaristikanhon nga Kasaulogan.

Human sa paghisgot sa labaw nga makahuluganon nga mga kabahin sa nindot nga pagsaulog nga mitumaw sa Sinodo,

buot karon nako hisgotan ang pipila ka mga tinagsa nga mga kabahin sa gambalay sa eukaristikanhon nga kasaulogan nga nagkinahanglan og pinatuyo nga pagtutok

niining panahon karon, kon magmatinud-anon kita sa nagpahipi nga buot ipahimo sa pagbag-o sa liturhiya nga gipanawagan sa Ikaduha nga Konsilyo sa Batikano, diha sa pagpasunod niini sa habog nga simbahanon nga tradisyon.

44. Ang ilalom nga pagkausa sa lihok nga liturhikanhon.

Sa iyaha ra gyod nga pagkausa sa rito sa Misa. ang usa ug bugtong nga lihok sa pagsimba, gikan sa duha ka mga talad sa pulong sa Dios ug sa Lawas ni Kristo,

ang Simbahan nagdawat ug naghatag sa mga matuuhon sa pan sa kinabuhi;

mao nga kinahangalan masubsob nga hinumdoman nga ang pulong sa Dios, nga gibasa ug gimantala sa Simbahan, nagpaingon ngadto sa Eukaristiya sama og sa iyang kinaiyanhon nga kauban nga tumong.

45. Ang liturhiya sa pulong.

Matag paningkamot himuon pagseguro nga ang pagmantala nga liturhikanhon sa pulong sa Dios itugyan sa giandam pag-ayo nga mga magbabasa sa walay pagkalimot

nga "sa pagbasa sa Balaan nga Kasulatan diha sa Simbahan, ang Dios mismo nagsulti sa iyang katawhan, ug si Kristo, nga anaa sa iyang kaugalingon nga pulong, nagmantala sa Ebanghelyo";

ang pulong nga atong gimantala ug gidawat mao ang Pulong nga nahimong unod nga dugtong sa walay pagkabulag kang Kristo nga wala magsulti sa miagi na,

kon dili sa karon, ug mao nga ang mga matuuhon tabangan unta pagsinati sa mga bahandi sa Balaan nga Kasulatan diha sa Leksyonaryo pinaagi sa pastoral nga mga pasiugda, mga liturhiya sa pulong ug pagbasa sulod sa kahimtang sa pag-ampo (diosnon nga pagbasa).

46. Ang homiliya.

Pauswagon ang mga homiliya, "kabahin sa liturhiya" ug gipunting sa paglambo og labaw ka lawom nga pagsabot sa pulong sa Dios,

aron makapamunga kini dinha sa mga kinabuhi sa mga matuuhon; paglikay sa naglutawlutaw nga pangisip ang homiliya magdugtong unta sa pulong sa Dios ngadto sa kasaulogan ug sa kinabuhi sa katilingban,

nga maggikan sa tulo-ka-tuig nga han-ay sa Leksyonaryo pinasikad sa upat ka mga "haligi" sa Katesismo sa Simbahan nga Katoliko ug sa Kompendio nga mao:

ang pagsugid sa pagtuo, ang pagsaulog sa misteryo ni Kristo, ang kinabuhi diha ni Kristo ug ang Kristuhanon nga ampo.

47. Ang pagpresentar sa mga gasa.

Ang paghalad sa mga gasa dili lantawon isip matang lamang pagpalabay sa panahon taliwala sa liturhiya sa pulong ug sa liturhiya sa Eukaristiya

kay makahuluganon kaayo kining ubos ug yano nga lihok: dinha sa pan ug sa bino nga atong gidala sa altar, ang tibuok kamugnaan gipauban pagbayaw ni Kristo, ang Manunubos, aron mausab kini ug mahalad ngadto sa Amahan;

niining paagiha ato usab nga gidala ngadto sa altar ang tanan nga mga kasakit ug pag-antos sa kalibotan, diha sa kaseguroan nga ang tanan bililhon sa mga mata sa Dios

ug kini naghimo kanato pagsinati giunsa pagdapit sa Dios ang tawo pagtampo sa katumanan sa iyang nindot nga binuhatan, ug sa paghimo niini,

naghatag sa buhat sa tawo sa matuod nga kahulogan niini, kay, pinaagi sa pagsaulog sa Eukaristiya, gihiusa kini ngadto sa makaluwas nga sakripisyo ni Kristo.

48. Ang Eukaristikanhon nga Pag-ampo.

Ang Eukaristikanhon nga Pag-ampo nga mao ang "anaa sa taliwala ug ang kinahabogan sa tibuok kasaulogan" kinahanglan sination sa batakan nga mga kabahin

sa pasalamat, pagmantala, epiclesis, asoy sa pagmugna ug konsagrasyon, anamnesis, paghalad, mga pangamuyo ug ang kataposan nga pagdayeg;

sa partikular nga paagi, ang eukaristikanhon nga pagka espirituhanon ug ang pamalandong nga teolohikanhon mabahandianon kon sud-ungon diha sa pag-ampo nga eukaristikanhon ang kahiusa sa pagsangpit sa Espiritu Santo ug sa asoy sa pagmugna

nga pinaagi niini "ang sakripisyo nga gimugna ni Kristo sa Kataposan nga Panihapon ginapahigayon" ug ang mga gihalad sa kamot sa mga tawo mahimo nga Lawas ug Dugo ni Kristo.

49. Ang timaan sa kalinaw.

Sa atong panahon karon, puno sa kahadlok ug pagsumpaki, kining lihoka partikular nga nahimo nga makatandog pag-ayo, diha sa dugang pag-amgo sa Simbahan sa iyang kaakohan sa masubsob nga pag-ampo alang sa gasa sa kalinaw ug sa kahiusahan alang kaniya ug alang sa tanan;

mao nga makasabot kita sa lawom nga pagbati nga sagad gisinati diha sa timaan sa kalinaw sa kasaulogan sa liturhiya

nga hinuon mahimong sobra ra kaayo ug makatugaw diha sa tigom sa dayon na nga pangalawat ug mao nga hinumdoman unta

nga walay mawagtang kon ang timaan sa kalinaw gitiman-an uban og pagkamapinugnganon nga magpapabilin sa angayan nga espiritu sa kasaulogan kon, pananglitan, kini himuon ngadto sa mga tawo nga anaa ra sa duol.

50. Ang pagpakalawat ug pagkalawat sa Eukaristiya.

Maghimo og matag paningkamot pagseguro nga kini magpapabilin sa pagkamahinungdanon isip personal nga pakigtagbo sa Ginuong Jesus ug matinud-anon nga pagtuman sa mga gikatakda nga mga lagda

nga dili mapabiyaan ang pagpasalamat human sa pagkalawat diha sa pag-awit og angay o diha sa kahilom;

tutokan unta ang mga higayon sama sa mga Misa sa kasal, lubong, ug susama niini, diin anaay pipila nga dugay na kaayo nga wala magsimbahan o nanagpuyo sa kahimtang nga dili matugotan kanila ang pagkalawat, o anaay mga sakop sa laing mga Kristuhanon nga mga Pundok o gani lain nga mga relihiyon,

kanus-a anaay panginahanglan pagkaplag og mubo ug tin-aw nga paagi pagpahinumdom sa nanambong sa kahulogan sa kalawat ug sa mga kondisyon nga gikinahanglan niini.

51. Ang Pagpagawas: "Lakaw kamo, kamo gipadala".

Kining mga pulonga kanhi nagpasabot sa "pagpalakaw", apan hinayhinay nagpasabot og "misyon"

nagtabang kanato paghakgom sa pagkadugtong sa Misa nga bag-o pa nga gisaulog ug sa misyonero nga tahas sa mga Kristiyanos diha sa kalibotan;

makatabang dinhi ang bag-ong tinugotan nga mga teksto sa pag-ampo alang sa katawhan ug sa kataposan nga panalangin, aron pagpatin-aw niining pagkadugtonga.

,

Ang pagtutok sa malihukon, puno ug mabungahon nga pagtampo sa tibuok Katawhan sa Dios sa Eukaristiya dili unta maglaktaw sa mga sayop nga mga pagsabot nga matag karon ug unya mitumaw bahin sa husto nga kahulogan niini

nga wala magpunting sa makita lamang nga mga linihokan kondili kinahanglan sabton sa labaw pa ka hingpit nga pag-amgo sa misteryo nga gisaulog

ug sa pagkadugtong niini sa adlaw-adlaw nga kinabuhi diin ang mga matuuhon mag-apil sa Eukaristiuya dili isip "mga langyaw o hilom nga mga mananan-aw," kondili mga nanagtampo "sa balaan nga buhat, nag-amgo sa ilang gihimo, aktibo ug uban og debosyon";

ang mga matuuhon "tudloan unta sa pulong sa Dios, ug hinimsug sa Lawas sa Ginuo, magpasalamat unta sila sa Dios diha sa paghalad sa walay buling nga Sakripisyo, dili lamang dinha sa mga kamot sa pari kondili uban usab kaniya.

Ang kanindot ug ang pagkahaomay sa liturhiya nagkaplag og makapasibot nga pagpadayag sa han-ay nga pinaagi niini gitawag ang matag usa sa malihukon nga pagtampo diha sa pag-ila sa nagkalainlain nga mga ang-ang sa mga papel

ug nga sa kinaiya niini dili ang pagpahigayon og pinatuyo nga pangalagad

ug dili pagpahimulos gikan sa kalibog nga naggikan sa dili pag-antigo pagsabot sa pagkalahîay, sulod sa kaambitan sa Simbahan, sa lainlain nga mga tahas nga iyaha sa matag usa;

ang pari lamang, ug walay lain, ang magdumala sa tibuok Eukaristiya gikan sa sinugdanan nga paghimamat ngadto sa kinaulahian nga panalangin, kay naglawas siya kang Jesukristo, ang ulo sa Simbahan, ug,

sa pinatuyo nga paagi, sa Simbahan mismo, tinabangan siya sa diakono kinsa may pinatuyo nga tahas dinha sa kasaulogan,

ug inubanan sa mga ministeryo nga dalayegong gipahigayon sa mga kinonsagrahan ug sa mga gipaandam nga mga laygo.

54. Eukaristiiya ug pagpapahaom sa kultura

Aron paglambo sa pagtampo, tugotan ang paghimo og mga angay nga pagpahaom sa lainlain nga mga kahimtang ug halaman

nga kinahanglan huptan sumala sa matuod nga mga panginahanglan sa Simbahan sa iyang pagpuyo ug pagsaulog sa misteryo ni Kristo dinha sa lainlain nga mga kahimtang sa kultura;

ang Ginuong Jesus, natawo gikan og babaye ug hingpit nga tawo, direkto nga midugtong sa tanan nga mga tawo, ug sa ingon mipakita nga ang Dios buot magtagbo kanato sa ato nga konkreto nga kahimtang.

55. Mga kondisyon personal sa "malihukon nga pagtampo"

Ang malihukon nga pagtampo sa eukaristikanhon nga liturhiya gahi nga mapaabot kon taphaw kini nga duulon,

nga walay pagtuki sa kinabuhi, usa ka anaa sa sulod nga kahimtang sa tawo nga mapalambo, pananglitan, pinaagi sa pamalandong ug kahilom bisan og sa pipila lamang ka gutlo sa dili pa magsugod ang liturhiya,

ug sa pagpuasa ug, kon gikinahanaglan, sa sakramentuhanon nga pagkompisal, inubanan og paningkamot usab sa malihukon nga pagtampo sa kinabuhi sa tibuok Simbahan;

ang hingpit nga pagtampo sa Eukaristiya mapahigayon diha nga ang mga matuuhon personal nga muduol sa altar aron pagkalawat

sa walay pagtuo nga gikan lamang sa ila nga pagkaanaa sa simbahan panahon sa liturhiya nahatagan na sila sa katungod o gani sa katungdanan sa pagkalawat, nga kon dili makakalawat nga sakramentuhanon,

ang pagtambong sa Misa nagpabilin nga gikinahanglan, mahinungdanon, makahuluganon ug mabungahon.

56. Pagtampo sa mga Kristiyanos nga dili Katoliko

Mahitungod sa mga Kristiyanos nga sakop sa mga Simbahan o Simbahanon nga mga Pundok nga wala mahiusa sa hingpit ngadto sa Simbahan nga Katoliko,

kinahanglan isulti nga ang kamatuoran nga ang Eukaristiya wala lamang magpadayag sa atong personal nga pagkahiusa kang Kristo, kon dili kini nagpasabot usab sa hingpit nga kaambitan sa Simbahan,

atong gihangyo ang mga Kristiyanos nga dili mga Katoliko pagsabot ug pagtahod sa atong hugot nga gihuptan, nga ang Eukaristiya ug ang simbahanon nga kaambitan dugtong

kaayo nga heneral dili mahimo sa dili Katoliko nga mga Kristiyanos ang pagkalawat nga wala dinha kanila ang kaambitan;

labaw nga walay kahulogan ang paghimo gyod nga pag-uban pagsaulog sa mga ministro sa mga Simbahan o simbahanon nga pundok walay hingpit nga kaambitan sa Simbahan nga Katoliko.

57. Pagtampo pinaagi sa kahimanan sa pagpahibalo

Kon ipasundayag ang Misa sa telebisyon, partikular nga pagbantay batonan unta aron pagseguro nga,

uban sa paghimo niini sa angay ug maayong pagkapahamutang nga mga dapit, ang kasaulogan magtahod sa liturhikanhon nga mga lagda nga gikatakda;

kadtong maminaw og maglantaw niining maong mga pagsibya mag-amgo unta nga, diha sa kasagaran nga mga kahimtang, wala sila magtuman sa katungdanan pagtambong sa Misa kay ang mga makita naglarawan

sa unsa ang anaa apan wala magpahigayon niini ug mao nga samtang dalayegon kaayo nga mga tigulang ug mga masakiton mag-apil sa Misa sa Domingo pinaagi sa radio ug telebisyon,

susamang butang dili masulti niadtong nanagtuo nga kining mga pagsibya nagpalingkawas kanila pagsimba ug pag-apil sa Eukaristiya sa buhi nga Simbahan.

58. Malihukon nga pagtampo sa mga masakiton

Ang mga masakiton, ang nagpuyo sa ilang panimalay ug ang anaa sa tambalanan, makabaton unta og kahigayonan sa masubsob nga sakramentuhanon nga pagkalawat

nga pinaagi niini mapalig-on sila sa pagkadugtong kang Kristo, nga gilansang sa krus ug nabanhaw, ug mubati sila nga sila hingpit nga nalambigit sa kinabuhi ug misyon sa Simbahan paghalad sa ilang pag-antos hiniusa sa sakripisyo sa Ginuo; pinatuyo nga pagtutok

kinahanglan ihatag ngadto sa mga nangaangol ug ang Kristuhanon magpapahimo unta kanila pagtambong sa dapit sa pagsimba.

59. Pag-atiman sa mga binilanggo

Pinasikad sa mga pulong mismo ni Kristo (cf. Mt 25,36), ang mga binilanggo may panginahanglan nga sila nga personal sila nga duawon sa Ginuo diha sa sakramento sa Eukaristiya;

pagsinati sa pagkaduol sa katilingban nga simbahanon, pag-ambit sa Eukaristiya ug pagkalawat niining lisod ug sakit nga panahon makatampo gyod sa matang sa panaw sa pagtuo sa binilanggo ug sa hingpit nga pagpabalik ngadto sa maayong pakig-uban sa katilingban.

60. Mga nanglangyaw ug pagtampo sa Eukaristiya

Karon pagtutok niadtong tungod sa lainlain nga mga katarongan napugos pagbiya sa ilang yutang natawhan, buot ako magsangpit sa mga Obispo sa pagdawat niining mga igsuon uban sa gugma ni Kristo.

61. Dinagko nga mga pag-uban pagsaulog

Sa dinagko nga mga kasaulogan sa pinatuyo nga mga okasyon sa dako nga gidaghanon sa mga laygo nga mga matuuhon ug sa daghan nga nag-uban pagsaulog

nga mga pari mga maningkamot nga dili mawagtangan sa angay nga pagtutok diha sa pag-uban paglihok ug pagpahamutang sa dapit sa pagsimba aron ang mga pari ug mga laygo nga mga matuuhon hingpit nga makatampo;

dinhi naghisgot kita sa gawas sa kasagaran nga pag-uban pagsaulog, sa gawas sa kasagaran nga mga kahimtang.

62. Ang pinulongan nga latin

Aron pagpadayag nga labaw ka tin-aw sa kahiusahan ug sa pagka alang sa tanan sa Simbahan, buot nako dasonan ang sugyot nga,

gawas sa mga pagbasa, sa homiliya ug sa pag-ampo sa mga matuuhon, kining maong mga liturhiya mahimo nga saulugon sa Linatin;

ang mga labaw nga nahibaloan nga mga pag-ampo sa tradisyon sa Simbahan pangadyeon unta sa Linatin ug, kon mahimo, gamiton unta ang Gregoriano nga inawitan.

63. Eukaristiya sa gagmay nga mga pundok

Samtang giila ang bili niining maong panglantaw alang sa pag-umol, ang maong mga kasaulogan muhaom kanunay sa linangkob nga kalihokan nga pastoral sa Diosesis

ug aktwal nga makahanaw sa bili niini alang sa katekesis kon gibati sila nga nag-atbang, o naglinain pagpahigayon, sa kinabuhi sa partikular nga Simbahan; ang gagmay nga mga pundok

mag-alagad sa pagpahiusa sa katilingban, dili sa pagpabuak niini ug tin-aw unta nga makita ang mapuslanon nga mga sangputanan,

ang maong mga pundok magdasig unta sa mabungahon nga pagtampo sa tibuok tigom, ug magpapabilin kutob sa mahimo sa kahiusahan sa liturhikanhon nga kinabuhi sa matag kabanayan. (185)

64. Pagtampo nga anaa sa sulod sa mga kasaulogan -

Ang usa ka pagtudlo sa eukaristikanhon nga pagtuo nga maghimo sa mga matuuhon pagpuyo diha sa ilang kinabuhi sa ilang gisaulog, gikinahangalan ang may-pagpasabot

nga katekesis, nga magdala sa mga matuuhom ngadto sa labaw ka lawom nga pagsabot sa mga misteryo nga ginasaulog nga magtahod unta sa tulo ka mga kabahin:

a) Naghubad kini sa mga rito ubos sa lamdag sa mga hitabo sa kaluwasan, sumala sa buhi nga tradisyon sa Simbahan.

b) Kinahanglan magtandog usab sa pagpaanaa sa husto nga kahulogan sa mga timaan nga gibatonan sa mga rito.

c) Kinahanglan magtutok sa pagpatumaw sa kahulogan sa mga rito alang sa Kristuhanon nga kinabuhi sa tanan nga mga kabahin niini –– buhat ug kaakohan, mga hunahuna ug mga lawom nga mga pagbati, lihok ug pahulay.

65. Ang mapuanguron nga pagtahod sa Eukaristiya

Usa ka makapatuo sa pagkamasangputon sa katekesis sa eukaristiya mao, sa tinuod gyod, ang nagkadugang nga pagsinati sa misteryo sa Dios nga anaa uban kanato

nga sa konkreto makita sa mga timaan sa pagtahod sa Eukaristiya nga mapadayag sa mga linihokan ug binarogan, sama sa pagluhod sa anaa sa taliwala nga mga gutlo sa Eukaristikanhon nga Pag-ampo

uban sa pag-amgo nga sa matag kasaulogan nag-atubang kita sa walay kinutoban nga kahalangdon sa Dios, nga nag-anhi diha sa kaubos nga mga timaan nga sakramentuhanon.

66. Ang pagsimba ug debosyon nga Eukaristikanhon -

Sa Eukaristiya, ang Anak sa Dios nag-anhi pagtagbo kanato aron mahimong usa uban kanato ug ang eukaristikanhon nga pagsimba mao lamang ang kinaiyanhon nga sangputanan sa eukaristikanhon nga kasaulogan, nga mismo mao ang kinatas-an nga lihok sa Simbahan

sa pagsimba sumala sa gihisgotan ni San Agustin: "walay mukaon nianang maong unod, kondili kini niya simbahon pag-una; makasala kita kon dili kita usa magsimba niini"; ang

pagsimba gawas sa Misa nagpabantok ug nagpapadugang sa tanan nga mga gipahigayon sa panahon sa kasaulogan mismo nga liturhikanhon.

67. Ang pagbansay og eukaristikanhon nga pagsimba

Kining maong lihok sa pagsimba nga magpapasinati sa mga matuuhon sa liturhikanhon nga kasaulogan nga labaw ka hingpit ug ka mabungahon, pagpalabay sa panahon uban

kang Jesús nga magtabang pag-ugmad og pagbati sa balaan nga katingala atubangan niya dinha sa Eukaristiya;

mga pundok sa mga matuuhon ug mga kopradiya nga gipahinungod nga pinatuyo sa pagsimba nga eukaristikanhon nag-alagad isip patubo sa pagsud-ong

alang sa tibuok Simbahan sa tinagsa nga tawag ug sa mga pundok pagbutang kang Kristo taliwala sa ilang kinabuhi.

68. Mga matang sa eukarisitkanhon nga pagsimba

Tupad sa pagdasig sa matag matuuhon paggahin og panahon alang sa personal nga pag-ampo atubangan sa Sakramento sa Altar, ang anaa na nga mga matang sa eukaristikanhon nga debosyon nagpadayon pagbaton

sa hingpit nila nga bili sama sa mga prosesyon sa Balaan nga Sakramento; kon angay nga gipasibo sa panahon ug sa lokal nga mga kahimtang, angay gihapon sila nga himuon karon.

69. Ang dapit sa tabernakulo

Kay nagsalmot ngadto sa pag-ila sa matuod nga pagkaanaa ni Kristo dinha sa Balaan nga Sakramento ang dapit diin ang eukaristikanhon nga mga bayhon gihipos, tiniman-an sa suga sa santuaryo, makita unta dayon sa matag usa nga musulod sa simbahan

ug mao nga sa mga simbahan nga walay kapilya sa Balaan nga Sakramento, ug diin anaa gihapon ang altar mayor uban sa tabernakulo niini,

angay ang pagpadayon sa paggamit niining maong katukoran alang sa pagpahipos ug pagsimba sa Eukaristiya, uban sa pagmatngon nga dili ibutang ang lingkoranan sa

nagsaulog atubangan niini; sa bag-o nga mga simbahan, maayo ang pagpahamutang sa kapilya sa Balaan nga Sakramento duol sa santuaryo;

diin dili kini mahimo, palabihon ang pagbutang diha sa santuaryo sa tabernakulo sa igo nga pagkatuboy nga dapit apan sa matag kaso, ang kataposan nga paghukom iyaha sa Obispo sa Diosesis.

70.

Ang misteryo nga "gituo" ug "gisaulog" may anaa sa sulod nga gahom nga naghimo niini nga sukaranan diha kanato sa bag-o nga kinabuhi ug matang sa Kristuhanon nga pagpuyo

nga pinaagi niini kita sa katingalahan nga paagi gibalhin ug dinhi ang Eukaristiya nagpakita uban sa tanan nga gahom niini isip tinobdan ug kinahabogan sa kinabuhi sa Simbahan,

kay nagpadayag gilayon kini sa gigikanan ug sa katumanan sa bag-o ug mao na gayod nga pagsimba sa Dios, ang logiké latreía, nga ni San Pablo pa:

"busa, mga igsoon, tungod sa dakong kaluoy nga gipakita sa Dios kanato, hangyoon ko kamo sa pagtugyan sa inyong kaugalingon ngadto sa Dios, ingon nga buhing halad, balaan ug makapahimuot kaniya";

ang pagtulon-an nga Katoliko mao nga ang Eukaristiya, isip sakripisyo ni Kristo, sakripisyo sa Simbahan, ug, mao, sa tanang mga matuuhon.

71. Ang malangkubon sa tanan nga sangputanan sa pagsimba nga eukaristikanhon

Ang bag-o nga pagsimba sa Kristiyanismo nagpaapil ug nagpabalhin sa matag bahin sa kinabuhi ("Busa kon mokaon o moinom kamo o magbuhat bisan unsa, buhata ang tanan sa pagpasidungog sa Dios") diin mga Kristiyanos,

sa tanan nila nga mga buhat, gitawag paghalad sa tinuod nga pagsimba sa Dios diin magsugod pagturok ang eukaristikanhon nga matang sa kinabuhi nga Kristuhanon;

makita ang hingpit nga kahulogan alang sa tawo sa gikan sa gamot nga kabag-ohan nga gidala ni Kristo

diha sa Eukaristiya: ang pagsimba sa Dios diha sa atong kinabuhi dili mapadaplin kondili naghunob sa tibuok pagpuyo.

72. Iuxta dominicam viventes –– nanagpuyo sumala sa Adlaw sa Ginuo

Gikan sa sinugdan ang Kristiyanos tin-aw nga nag-amgo niining gikan sa gamot nga kabag-ohan nga gidala sa Eukaristiya ngadto sa kinabuhi sa tawo

ug ang naandan nga buhaton nila pagtigom sa unang adlaw human sa Adlaw nga Igpapahulay pagsaulog sa pagkabanhaw ni Kristo mao ang nagtimaan sa matang sa kinabuhi nga gibag-o sa pagtagbo kang Kristo, butang nga labaw sa pagpaurong sa kasagaran nga mga lihok sa tawo, matang sa parentesis sa adlaw-adlaw nga kaluray; ang Domingo

mao ang adlaw kanus-a ang mga Kristiyanos magkaplag pag-usab sa eukaristikanhon nga matang nga

gisabot nga batonan sa ilang mga kinabuhi ug "nanagpuyo sumala sa Adlaw sa Ginuo" magpuyo sa pag-amgo sa paglingkawas ni Kristo ug paghimo nga usa ka makanunayon nga paghalad sa Dios.

73. Pagpuyo sa Katungdanan sa Pagsimba sa Domingo

Ang pagtampo sa liturhikanhon nga tigom sa Domingo uban sa tanan nga kaigsuonan, uban ni kinsa naghulma kita og usa ka lawas diha ni Jesukristo,

gipangayo sa atong Kristuhanon nga tanlag ug sa samang higayon naghulma kini nianang maong tanlag ug ang pagwagtang sa pagsinati sa Domingo isip Adlaw sa Ginuo,

adlaw nga himuon nga balaan, ilhanan sa pagkawagtang sa matuod nga pagsinati sa Kristuhanon nga pagkagawasnon, ang kagawasan sa mga anak sa Dios;

ang Domingo nagpakita nga ang kinauna nga balaan nga adlaw, kanus-a ang tanan nga mga matuuhon mamahimong tigmantala ug tigbantay sa matuod nga kahulogan sa panahon ug usa ka bag-ong paagi pagsinati sa panahon,

buhat, kinabuhi ug kamatayon; sa Adlaw sa Ginuo sibo nga mga pundok sa Simbahan magbalay sa kalihokan sa Kristuhanon nga katilingban alirong sa kasaulogan sa Misa sa Domingo:

sosyal nga mga pagtigom, mga han-ay sa pag-umol sa pagtuo sa kabataan, mga batan-on ug mga hamtong, mga panawduaw, mga buhat sa kaluoy, ug nagkadaiya nga mga gutlo sa pag-ampo.

74. Ang kahulogan sa pahulay ug sa buhat

Ang mga Kristuhanon nagkaplag diha sa Adlaw sa Ginuo og pahulay gikan sa adlaw-adlaw nga panlimbasog nga naghimo sa buhat nga relatibo ug nagpunting niini sa tawo

diha sa paglingkawas kaniya gikan sa hayan usa ka matang sa pag-ulipon isip kinaulahian ug kahulogan nga mao na gyod sa kinabuhi;

diha sa adlaw nga gilain alang sa Dios makasabot ang tawo sa kahulogan sa kinabuhi ug buhat.

75. Mga pagtigom sa Domingo nga wala ang pari

Diin man ugaling dako nga mga gilay-on naghimo nga dili makatambong sa Eukaristiya sa Domingo, mahinungdanon gihapon alang sa mga Kristuhanon nga mga katilingban pagtigom aron pagdayeg sa Ginuo ug paghandom sa Adlaw nga gigahin alang kaniya

nga, hinuon, nagkinahanglan gyod nga paubanan og igo nga pagpanudlo mahitungod sa kalahian tali sa kasaulogan sa Misa ug sa mga pagtigom sa Domingo nga wala ang pari, dinumala sa usa ka

diakono o pangulo sa katilingban nga gitugyanan niining pangalagad sa nahingtungdan nga autoridad ug gipahigayon segun sa usa ka pinatuyo nga ritwal nga giandam ug gitugotan diin ang mga Obispo lamang sa Diosesis ang makahatag sa gahom sa pagpakalawat;

ang kamahinungdanon sa papel nga gihatag sa mga laygo, nga husto nga pasalamatan gyod unta sa kamanggihatagon nila sa pag-alagad sa ilang mga katilingban, kinahanglan dili magdulom sa dili kabiyaan nga pangalagad sa mga pari alang sa kinabuhi sa Simbahan.

76. Eukaristikanhon nga matang sa Kristuhanon nga kinabuhi, pagpasakop sa Simbahan

Ang kamahinungdanon sa Domingo isip Adlaw sa Simbahan nagpakaplag pag-usab sa kabahin sa pagkakauban sa uban sa nakaangkon og kaluwasan

nga dinha sa pagsaulog sa liturhiya ug pagkalawat sa Lawas ug Dugo ni Kristo nagpapadugang ug nagpapalawom sa pagkaiyaha niya nga namatay alang kanato ug kini nagtabang kanato pagsabot sa lawom nga kahulogan sa kaambitan sa mga santos,

kaambitan sa Dios ug sa mga igsuon; mga asosiyasiyon, simbahanon nga mga paglihok ug bag-o nga mga katigoman uban sa mga Kinonsagrahan nga Kinabuhi, may partikular nga kaakohan pagtabang pagpapaamgo sa mga matuuhon

nga sila iyaha sa Ginuo pinaagi sa usa ka balingbaling sa pagdugtongay nga kanunay gilig-on sa pagpaminaw sa pulong sa Dios ug pag-ambit sa Eukaristiya ug gibuhi sa Espiritu Santo.

77. Pagkasaespiritu ug halaman nga eukaristikanhon

Pagkaespirituhanon nga eukaristikanhon dili lamang pag-apil sa Misa ug debosyon sa Balaan nga Sakramento kondili naglangkob kini sa tibuok kinabuhi, sa pagkaplag

pag-usab nga si Jesukristo dili lamang paghupot og pagtuo nga pribado o usa ka naglutawlutaw nga pag-isip, kon dili matuod nga persona, kansang pagkahimong kabahin sa kasaysayan sa tawo makapabag-o sa kinabuhi sa kada tawo;

mao nga ang Eukaristiya, isip tinobdan ug kinahabogan sa kinabuhi ug misyon sa Simbahan, kinahanglan hubaron ngadto sa pagkaespirituhanon kinahanglan hubaron ngadto sa pagkaespirituhanon, sa usa ka kinabuhi nga gipuyo

"sumala sa Espiritu" (Rom 8,4ff.; cf. Gal 5,16, 25) "dili na ... kita sama sa mga bata nga maanod-anod sa mga balod, ug mapadpad ngadto-nganhi sa nagbalibali nga hangin sa pagtulon-an sa malimbongong mga tawo." (Eph 4,14).

78. Ang Eukartistiya ug ang ebanghelisasyon sa mga halaman

Ang pagkaanaa ni Jesukristo ug ang pagbuhagay sa Espiritu Santo mga hitabo kini nga sarang makapaduol ngadto sa matag halaman ug magdala ngadto niini sa patubo sa Ebanghelyo

ug mao nga kinahanglan magtahan kita paglambo sa pagsangyaw sa Ebanghelyo sa mga halaman nga ang Eukaristiya mahimo nga sukdanan sa pagtimbang sa tanang mga butang nga matagboan sa Kristiyanismo sa lainlain nga

mga halaman; niining mahinungdanon nga proseso sa pag-aninaw, makahatag-bili kita sa hingpit nga kahulogan sa pagdasig ni San Pablo, "Sutaa ninyo ang tanan; ampingi ang maayo" (1 Teslonika 5,21).

79. Ang Eukaristiya ug ang laygo nga mga matuuhon

Ang Eukaristiya, misteryo nga "puy-on", nagtagbo sa matag usa kanato sa atong pagkakita, ug naghimo sa atong pagkinabuhi nga dapit diin gisinati nato adlaw-adlaw ang gikan sa gamot nga pagkabag-o sa kinabuhing Kristuhanon

ug sugod sa tigom nga liturhikanhon, ang sakramento sa Eukaristiya mismo nagpatahan kanato sa adlaw-adlaw nato nga kinabuhi, paghimo sa tanan alang sa himaya sa Dios;

mga banay, gugma sa lalake ug savbabaye, pagkabukas sa kinabuhi, ug pag-umol sa mga bata mga prebilihiyado nga mga natad kini diin ang Eukaristiya makapapausab sa kinabuhi ug makapahatag sa hingpit nga kahulogan niini.

80. Eukaristiya ug parianon nga pagkaespirituhanon

Aron pagpadangat kanunay og labaw nga matang nga eukaristikanhon sa iyang kinabuhi, ang pari, sugod sa mga tuig niya sa seminaryo, maghimo unta sa iyang kinabuhi nga esprituhanon nga pinakalabing unahon pagtikad

diin gitawag siya pagpangita sa Dios sa walay kakapoy, samtang nagpaminawan sa mga kahingawa sa mga igsuon; alang ning maong tumong adlaw-adlaw unta siya nga magsaulog sa Misa,

bisan walay manimba nga mga matuuhon kay kon gisaulog sa puno sa pagtuo ug maminawon nga paagi, ang Misa makaumol sa kinalawoman nga pagsabot niining pulonga, kay naglambo kini sa paghulma sa pari ngadto kang Kristo ug nagpalig-on kaniya diha sa iyang tawag.

81. Eukaristiya ug kinonsagrahan nga kinabuhi

Ang Eucaristiya may dugtong sa kinonsagrahan nga pagkaulay sa ilalom nga kinaiya niini, kay pagpadayag kini sa alang kaniya lamang nga debosyon sa Simbahan kang Kristo,

nga gidawat nga Pamanhunon uban og gikan sa gamot ug mabungahon nga pagkamatinud-anon; diha sa Eukaristiya, ang kinonsagrahan nga kaulay nagkaplag og kasibot ug makapahimsog nga pagkaon alang sa hingpit nga

pagpahinungod niini kang Kristo ug, labot pa, gikan sa Eukaristiya nagkawos kini og pagdasig ug kalig-on sa pagka usa ka timaan, dinha usab sa atong panahon karon, sa gugma nga puno sa grasya ug bunga alang sa katawhan.

82. Eukaristiya ug kausaban nga moral

Pagkaplag sa kaanyag sa eukaristikanhon nga matang sa Kristuhanon nga kinabuhi, gidala kita pagpamalandong usab sa kusog nga moral nga gihatag niini alang sa pagsagang sa matuod nga kagawasan sa mga anak sa Dios.

Ang Eukaristiya nga wala maglatas ngadto sa konkreto nga kahimoan sa gugma sa ilalom nga kinaiya niini nasiak" (229).

Kining pagsangpit sa moral nga bili sa espirituhanon nga pagsimba dili unta sabton sa moralistiko nga paagi lamang.

Nanguna sa tanan, kini ang puno sa kalipay nga pagkaplag sa gugma nga naglihok dinha sa mga kasingkasing niadtong nagdawat sa gasa sa Ginuo, nagbiya sa ilang kaugalingon kaniya ug sa ingon nagkaplag og kagawasan.

Ang moral nga kausaban nga nagpahipi sa bag-o nga pagsimba nga gimugna ni Kristo mao ang dulot sa kasingkasisng nga kahidlaw pagtubag sa gugma sa Ginuo sa tibuok pagkasiya, samtang nagpabilin siya nga kanunay nga maamguhon sa iyang kaugalingon nga kahuyang.

83. Eukaristikanhon nga pagkamasinundanon

Ang pagsimba nga makapahimuot sa Dios dili gyod pribado nga butang, nga walay mga sangputanan sa atong pagkadugtong ngadto sa uban: nangayo kini og makita nga saksi sa atong pagtuo.

Tin-aw nga tinuod kini sa tanan nga mga binunyagan, apan pinatuyo nga ilaha sa maghimo og mga paghukom mahitungod sa batakan nga mga bili tungod sa ilang sosyal o politikanhon nga posisyon, sama sa pagtahod sa kinabuhi, sa pagpanalipod niini gikan sa pagpanamkon hangtod sa kinaiyanhon nga kamatayon, sa banay nga gimugna sa kaminyuon sa usa ka lalake ug usa ka babaye, sa kagawasnon pag-umol sa ilang kabataan ug ang paglambo sa komun nga kaayohan sa tanan nga matang niini (230).

Sunod niini, Katoliko nga mga politiko ug magbabalaod, maamguhon sa ilang bug-at nga kaakohan atubangan sa katilingban, kinahanglan mubati nga partikular nga obligado sila, pinasikad sa usa ka maayong pagkaumol nga tanlag, pagpasiugda ug pagdason og mga balaod nga naggikan sa mga bili pinasikad sa kinaiya sa tawo (231).

Mga Obispo adunay katungdanan sa masubsob nga pagbalibalik pagsulti niining maong mga bili isip kabahin sa ilang kaakohan sa panon nga gitugyan kanila (232).

84. Eukaristiya ug misyon

Ang gugma nga atong gisaulog niining sakramento dili usa ka butang nga tan-ogan lamang alang kanato. Sa kinaiya mismo niini nangayo kini nga ipaambit sa tanan.

Kita usab kinahanglan makasulti sa atong mga igsuon nga lig-on og pagtuo: "Gisugilon usab namo kaninyo ang nakita ug nadungog namo aron kamo, uban kanamo, mahiusa sa Amahan ug sa iyang Anak nga si Jesu-Cristo." (1 Jn 1,3).

Sa pagkatinuod, walay labaw pa ka nindot kay sa pagkaila kang Kristo ug pagpaila kaniya ngadto sa uban.

Dili kita makaduol sa eukaristikanhon nga talad nga dili madala ngadto sa misyon nga, sugod sa kasingkasing mismo sa Dios, gibut-an nga makaabot sa tanang mga tawo.

Mao nga ang misyonero nga pagkab-ot batakan nga kabahin sa eukaristikanhon nga matang sa kinabuhi sa Simbahan.

85. Eukaristiya ug saksi

Ang una ug batakan nga misyon nga atong gidawat gikan sa balaan nga mga misteryo nga atong gisaulog mao ang pagsaksi pinaagi sa atong mga kinabuhi.

Ang katingala nato sa gasa nga gihimo kanato sa Dios diha ni Kristo naghatag og bag-o nga pagtulod sa atong mga kinabuhi ug nagpatahan kanato pagsaksi sa iyang gugma.

Mahimo kita nga mga saksi diha nga, pinaagi sa atong mga lihok, pulong ug paagi sa kinabuhi, ang Lain (si Kristo ug dili kita) nagpaanaa sa iyang kaugalingon.

Ang pagsaksi malarawan isip paagi nga ang kamatuoran sa gugma sa Dios nag-anhi sa katawhan dinha sa kasaysayan, uban sa pagdapit kanila sa gawasnon nga pagdawat niinng gikan sa gamot nga pagkabag-o.

Kinahabogan nianang maong pagsimba ang malipayon ug makapatuo nga saksi sa masinundanon nga kinabuhi nga Kristuhanon, asa man gani gitawag kita sa Ginuo pagsaksi.

86. Kristo Jesús, ang usa nga Manluluwas

Ang pagpahinungdanon sa anaa sa sulod pagkadugtong tali sa Eukaristiya ug misyon nagdala usab kanato ngadto sa pagkaplag pag-usab sa kinaulahi nga sulod sa pagmantala.

Unsa man gani ka labaw ka mainiton ang gugma alang sa Eukaristiya diha sa mga kasingkasing sa Kristuhanon nga katawhan, ingon usab katin-aw mailhan nila ang tumong sa misyon: pagdala kang Kristo ngadto sa uban. Dili lamang usa ka paagi sa kinabuhi, kondili ang gasa sa iyang persona.

Ang wala makapaambit sa kamatuoran sa gugma sa iyang mga igsuon wala pa makahatag og igo na.

87. Kagawasan sa pagsimba

Sa daghan nga mga bahin sa kalibotan, ang pag-adto lamang sa simbahan nagpadayag og mabayanihon nga saksi nga malagmit musangpot sa pagpahiplig ug sa kabangis.

Dinhi usab, buot ako mudason pag-usab sa pag-uban sa tibuok Simbahan kanila nga gihikawan sa kagawasan sa pagsimba.

Mag-ampo kita alang sa labaw nga kagawasan sa relihiyon diha sa matag nasod, aron mga Kristiyanos, ingon man mga manununod sa uban nga mga relihiyon gawasnon nga makapadayag sa ilang mga gituohan, tinagsa o isip pundok.

88. Ang Eukaristiya, pan nga pikason alang sa kinabuhi sa kalibotan

"Ang pan nga akong ihatag mao ang akong unod aron mabuhi ang kalibotan" (Jn 6,51). Gipadayag sa Ginuo dinhi ang kahulogan sa gasa sa iyang kinabuhi alang sa tanan.

Sa matag kasaulogan sa Eukaristiya sakramentuhanon nga gipaanaa ang gasa nga gihimo sa iyang kinabuhi sa gilansang sa krus nga Ginuo, alang kanato ug sa kalibotan.

Ang atong mga katilingban, sa pagsaulog sa Eukaristiya, kinahanglan kanunay nga mahimo nga mas maamguhon sa sakripisyo ni Kristo alang sa tanan, ug ang Eukaristiya nagpugos sa tanan nga nagtuo kaniya pagkahimo nga "pan nga gipikas alang sa uban, ug paglihok alang sa pagmugna og labaw pa ka makiangayon ug inigsuonay nga kalibotan.

Matag usa kanato tinuod nga gitawag, uban ni Jesús, sa pagka pan alang sa kinabuhi sa kalibotan.

89. Sosyal nga sangputanan sa eukaristikanhon nga misteryo

Sa pagkatinuod, ang "kahiusahan uban ni Kristo kahiusahan usab uban sa tanan nga iyang gihatagan sa iyang kaugalingon. Dili ako makaangkon kang Kristo alang kanako lamang; maiya ako diha lamang sa kahiusahan niadtong tanan nga nahimo o mahimo nga iyaha."(241)

Ang Eukaristiya sakramento sa kaambitan sa mga igsuon nga nagtugot sa ilang kaugalingon sa pagpakighiuli diha ni Kristo, nga mihimo sa mga Judiyo ug mga pagano nga usa ka katawhan, diha sa pagbungkag sa paril sa pagkakaaway nga nagbahin kanila (cf. Eph 2,14).

Paghandom sa iyang sakripisyo, ang Ginuo naglig-on sa atong inigsuon nga kaambitan ug, sa partikular nga paagi, nag-awhag niadtong nagkabangi pagpadali sa pakighiuli pinaagi sa pagbukas sa ilang kaugalingon ngadto sa pakighinabi mahitungod, ug sa pagtahan, sa kaangayan.

Tungod gyod sa misteryo nga atong gisaulog, kinahanglan atong itutol ang mga kahimtang nga supak sa kahalangdon sa tawo, tungod kay giula ni Kristo ang iyang dugo alang sa tanan, ug sa samang higayon atong dasonan ang dili matukib nga bili sa matag indibidwal nga persona.

90. Pagkaon sa kamatuoran ug sa panginahanglan

Dili kita magpabilin nga mag-urong lamang atubangan sa pipila ka mga lihok pagpaglobal nga kasagaran nag-uswag sa sal-ang tali sa mga adunahan ug sa mga kabos.

Mututol kita niadtong nag-usik-usik sa mga bahandi sa yuta, nga nagpapatumaw sa mga walay kasamahan nga nagtuwaw ngadto sa langit (cf. Jas 5,4).

Ang Ginuong Jesús, ang pan sa kinabuhi nga tunhay, nag-aghat kanato pagkamatinagdanon sa mga kahimtang sa hilabihan kakabos nga gipuyo gihapon sa dakong bahin sa katawhan: kini ang mga kahimtang nga ang mga tawo adunay tin-aw ug makapatugaw nga kaakohan.

Ang pagkaon sa kamatuoran nangayo nga tutolan nato ang dili makitawhanon nga mga kahimtang diin mga tawo malunos tungod sa inhustisya ug pagpahimulos, ug naghatag kini kanato og gibag-o nga kusog paglihok sa walay pagkakapoy sa pangalagad sa buhilaman sa gugma.

Gikan sa sinugdan, mga Kristiyanos nahingawa pagpaambit sa ilang mga kabtangan (cf. Acts 4,32) ug pagtabang sa mga kabos (cf. Rom 15,26).

Ang mga limos nga gitigom sa atong mga liturhikanhon nga mga tigom larino nga pagpahinumdom niini, ug usab gikinahanglan pag-atubang sa mga panginahanglan karon.

91. Mga pagtulon-an nga sosyal sa Simbahan

Ang pag-ampo nga gibalikbalik sa Misa: "Ang kalan-on namo sa matag adlaw ihatag kanamo karong adlawa," nagpaako kanato paghimo sa tanan, abag sa internasyonal, nasudnon ug pribado nga mga katukuran, pagpatapos o sa labing kubos, pagpakunhod sa eskandalo sa kagutom ug sa walay pagkaon nga nag-among sa minilyon ka mga tawo sa kalibotan, labi na sa kamulong naglambo pang mga nasod.

Sa partikular nga paagi, ang Kristuhanon nga mga laygo, nga gihulma sa tunghaan sa Eukaristiya, gitawag paghimo sa ilang mga kaakohan sa politika ug sa katilingban.

Paghimo niini, nanginhanglan sila nga igo nga maandam pinaagi sa praktikal nga pagtuon sa kaluoy ug kaangayan.

92. Ang pagbalaan sa kalibotan ug pagpanalipod sa kabuhatan

Ang Eukaristiya mismo gamhanan nga nag-iwag sa kasaysayan sa tawo ug sa tibuok kamugnaan.

Ang eukaristikanhon nga matang sa kinabuhi makalambo og kausaban sa atong pagduol sa kasaysayan ug kalibotan.

Ang liturhiya mismo nagtudlo kanato niini, diha nga, sa paghatag sa mga gasa, ang pari mag-isa sa Dios og usa ka pag-ampo sa panalangin ug pangamuyo ibabaw sa pan ug bino, "bunga sa yuta," "bunga sa paras" ug "ginama sa mga kamot sa mga tawo."

Niining mga pulonga, ang rito dili lamang naglakip diha sa atong halad ngadto sa Dios sa tanan nga mga paningkamot ug mga lihok sa tawo, kondili nagdala usab kanato pagtan-aw sa kalibotan isip kamugnaan sa Dios, nga nagpatumaw sa tanan nga atong gikanahanglan aron pagpabuhi kanato.

Ang kalibotan dili butang nga dili panumbalingon, hilaw nga kasangkapan nga buutbuuton lamang nato paggamit. Kini hinuon kabahin sa maayong laraw sa Dios diin kitang tanan gitawag pagka mga anak dinha sa usa nga Anak sa Dios, si Jesukristo (cf. Eph 1,4-12).

93. Ang pagkamapuslanon sa Kompendio sa Eukaristiya

Sa pagtapos niining mga pamalandong, diin akong gikutlo ang pipila ka mga tema nga gihisgotan sa Sinodo, buot usab ako mudawat sa sugyot nga gihimo isip paagi sa pagtabang sa Kristuhanon nga katawhan pagtuo, pagsaulog ug pagpuyo nga kanunay nga labaw kahingpit sa misteryo sa Eukaristiya.

Ang nanghingtungdan nga mga opisina sa Buhatan sa Roma magpapatik og usa ka Kompendio nga magtipo sa mga teksto gikan sa Catesismo sa Simbahan nga Katoliko, sa mga pag-ampo, mga pagpatin-aw sa mga Pag-ampo nga Eukaristikanhon sa Misal nga Romanhon ug uban nga mapuslanon nga mga tabang sa husto nga pagsabot, pagsaulog ug pagsimba sa Sakramento sa Altar (251).

94. Binati nga mga igsuon, ang Eukaristiya anaa sa gamot sa matag matang sa pagkabalaan, ug matag usa kanato gitawag sa kinapun-an sa kinabuhi diha sa Espiritu Santo.

Pila ang mga santos ang miuswag sa dalan sa kahingpit salamat sa debosyon nga eukaristikanhon!

Ang pagsaulog ug pagsimba sa Eukaristiya nagpapaduol kanato sa gugma sa Dios ug nagpapalahutay nianang gugma hangtod mahiusa kita uban sa Ginuo nga atong gihigugma.

Mao nga akong gisangpit ang tanan nga mga magbalantay pagpaningkamot gayod paglambo og pagkaespirituhanon nga matuod gayod nga eukaristikanhon.

Mga pari, diakono ug tanan nga nangalagad nga eukaristikanhon kanunay unta nga makakaplag dinhi ning pangalagara, nga mabinantayon ug masubsob gipaandaman sa pagpahigayon, sa kusog ug kadasig nga gikinahanglan sa ila nga personal ug hiniusa nga dalan sa pagbalaan.

Giawhag nako ang mga laygo, ug partikular ang mga banay, sa bag-o kanunay nga pagkita diha sa sakramento sa gugma ni Kristo sa kusog nga gikinahanglan paghimo sa kinabuhi matuod nga timaan sa pagkaanaa sa nabanhaw nga Ginuo.

Akong gisangpit ang tanan nga mga kinonsagrahan pagpakita pinaagi sa ilang eukaristikanhon nga kinabuhi sa kasilak ug kanindot sa hingpit nga pagkaiyaha sa Ginuo.

95. Kita (usab) dili makapuyo nga dili mag-ambit sa sakramento sa kaluwasan; kita usab nangandoy pagpuyo segun sa Domingo, paglarawan diha sa atong mga kinabuhi sa atong gisaulog sa Adlaw sa Ginuo. Kanang adlawa mao ang adlaw sa atong mao na gayod nga kalingkawasan.

96. Hinaot pa unta nga ang pinakabalaan nga Maria, ang Putli nga Birhen, arka sa bag-o ug tunhay nga kasabotan, mag-uban kanato sa pagsugat nato sa Ginuo nga nag-anhi.

Diha kaniya atong gikaplag nga napahigayon sa hingpit ang batakan nga kinaiya sa Simbahan.

Ang Simbahan nagkita dinha ni Maria - "Babaye sa Eukaristiya," sumala sa gingalan kaniya sa Alagad sa Dios Juan Pablo Dos (253) - ang pinakanindot niya nga larawan, ug nagsud-ong siya kang Maria isip ulusahon nga sumbanan sa eukaristikanhon nga kinabuhi.

Ang mga matuuhon, sa kabahin nila, "naghalad kang Maria, Inahan sa Simbahan, sa ilang mga kinabuhi, ug sa buhat sa ilang mga kamot. Naningkamot pagbaton og pagbati sama ni Maria, nagtabang sila sa tibuok pundok nga mahimong buhi nga halad nga makaphimuot sa Amahan." (255)

Ang tinuod nga kalipay anaa sa pag-ila nga ang Ginuo uban gihapon kanato, matinud-anon nga kauban nato sa dalan. Mag-isigdasig kita paglakaw sa kalipay, mga kasingkasing puno sa katingala, ngadto sa atong pagtagbo sa Balaan nga Eukaristiya.

PASIUNA

1. Unsa man ang Santos nga Misa o Eukaristiya?

Ang Santos nga Misa kon Eukaristiya mao ang gasa nga gihimo sa iyang kaugalingon ni Jesukristo kanato.

2. Unsa man ang gihimo sa Ginuo dinha sa Eukaristiya?

Dinha sa Eukaristiya ang Ginuo nakigkita kanato ug nahimo nga kauban sa dalan. Ang Ginuo tinuod napagkaon, pagtagbaw sa atong kagutom sa kamatuoran ug kagawasan.

3. Giunsa man pagkahimo ang kasaulogan sa Eukaristiya?

Ang Simbahan, tinultolan sa Espiritu Santo, mihimo sa mahan-ayon nga paglambo sa mga matang sa mga rito sa Eukaristiya, isip ang tinobdan ug ang kinahabogan sa iyang kinabuhi ug misyon.

4. Unsa man ang nakapaaghat pagpahinungdanon sa Misa?

Ang Dakong Jubileyo sa 2000, ang Tuig sa Eukaristiya sa 2004-2005, ug ang Panagtigom-Lagda sa mga Obispo nga misunod niini mihatag og bag-ong pagsinati sa pagkaanaa sa taliwala sa kinabuhi sa Simbahan sa Eukaristiya.

5. Unsa man ang tuyo sa Santo Papa niining Pagdasig?

Kining Pagdasig gihimo aron paghisgot sa kabahandianon ug sa nagkadaiya nga mga pamalandong sa Panagtigom-Lagda sa mga Obispo, maamguhon sa habog kaayo nga kabilin nga pagtulon-an ug disiplina nga nahipos paglabay sa gatosan nga mga tuig mahitungod niining sakramentoha.

6. Unsa man ang gisaulog dinha sa Eukaristiya?

Ang Eukaristiya nagsaulog sa " misteryo sa pagtuo", ang pagkabalhin gayod sa pan ug sa bino ngadto sa pagka tinuod gayod nga lawas ug dugo sa Ginuong Jesus, usa ka

matuod nga kahimtang nga naglatas sa tibuok salabotan sa tawo apan gituohan sa Simbahan nga "salamat sa Eukaristiya ang Simbahan kanunayng bag-ong nahimugso!"

7. Unsa ang una nga tuohan mahitungod sa Eukaristiya?

Ang unang kabahin sa eukaristkanhon nga pagtuo mao ang misteryo sa Dios mismo, nga tungod niini dili "usa ka butang" ang gihatag ni Jesús, kondili siya mismo

ug iyang gihatag ang iyang kaugalingon nga lawas ug ug giula ang iyang dugo isip gasa sa tunhay nga Amahan sa katawhan.

8. Unsa man ang gipadayag kanato sa Eukaristiya?

Ang Eukaristiya nagpakita sa mabination nga laraw nga naggiya sa tibuok kasaysayan sa kaluwasan

diin ang Dios nahimo nga kabahin sa kahimtang sa tawo, nagtagbo kanato ug gipanag-ambitan nato dinha sa sakramento.

9. Giunsa man paghimo ni Jesús sa iyang misyon?

Ang misyon nga alang niini mianhi si Jesús napahigayon dinha sa Krus, sa iyang lawas nga gilansang sa krus,

diin ang kagawasan sa Dios ug ang kagawasan sa tawo nagtagboay sa dili na mausab, ug tunhay na nga matuod

nga kasabutan nga sa pagmugna sa Eukaristiya, gihisgotan nang daan ni Jesús, ug nga gitanyag pag-usab kanato sa matag kasaulogan sa Santos nga Misa.

10. Kanus-a man gihimo ang Santos nga Misa?

Ang pagmugna sa Eukaristiya gihimo sulod sa ritwal nga salusalo nga naghandom

sa pagkalingkawas sa Israel gikan sa kaulipnan, kanus-a si Jesús nagpasiuna ug nagpaanaa sa sakripisyo sa Krus

nga bisan sa pagkaluog ug pagkadili masabot niini, nahimo nga kinahabogan nga buhat niya sa gugma

ug nahimo nga mao na gayod nga kaluwasan sa tawo gikan sa daotan.

11. Unsa man ang nga bag-o gyod kaayo dinha sa Misa?

Ang bag-o gyod kaayo dinha sa Misa mao ang kabag-ohan gyod nga gidugang ni Jesús

sa karaan sakripisyo nga salusalo sa mga Hebreo nga alang kanato, mga Kristiyanos, dili na kinahanglan nga usab-

usabon pa apan nga sa iyang sugo "Buhata ninyo kini agig paghandom kanako", nangayo siya kanato sa pagpaanaa niini dinha sa sakramento.

12. Unsa man ang mga bahin niining bag-o nga pagsimba?

Uban sa iyang pulong ug uban sa mga bayhon sa pan ug bino,

ang Ginuo mismo mihatag kanato sa mga batakan nga mga butang alang niining bag-o nga pagsimba,

nga gisaulog sa liturhikanhon nga mga matang nga gihimo sa Simbahan sa tanan nga mga panahon ug mga dapit,

giniyahan sa Espiritu Santo nga magpadayon unya pagpaanaa ug pagpalihok kang Kristo dinha sa iyang Simbahan.

13. Unsa man ang papel sa Espiritu Santo dinha sa Misa?

Makita nato ang mahinungdanon nga papel diha sa Misa, labi na mahitungod sa pagpausab ngadto sa lawas ug dugo

ni Kristo sa pan ug bino, sa Espiritu Santo nga giampo sa nagsaulog pagkunsad ngadto sa mga gasa sa pan ug bino

ibabaw sa altar ug nga nagtigom sa mga matuuhon "ngadto sa pagka usa ka lawas" ug naghimo kanila nga espirituhanon nga halad nga makapahimuot sa Amahan .

14. Giunsa man pagkadugtong sa Misa ug sa Simbahan?

Sa sakripisyo sa Krus, mipahimugso si Kristo sa Simbahan gikan sa gidughang niya nga kilid

nga gipaanaa sa Eukaristiya nga sa iyang kabahin

nagpatubo sa Simbahan, kansang "pagmugna" sa Eukaristiya hingpit nga naggamot sa gasa kaniya ni Kristo sa iyang kaugalingon.

15. Giunsa man sa Eukaristiya pagmugna sa Simbahan?

Makita ang Eukaristiya diha sa pagturok sa Simbahan isip usa ka misteryo sa kaambitan

ug mao nga gigamit ang mao ra nga pulong, Lawas ni Kristo, pagngalan sa lawas niya nga natawo gikan ni Maria, sa eukaristikanhon nga lawas, ug sa simbahanon nga lawas;

ang pagkausa sa simbahanon nga kaambitan ginabag-o diha sa pagsaulog sa Eukaristiya,

nga naghiusa ug nagpalahî sa mga sakop dinha sa partikular nga mga Simbahan,

ug diin, ang mga matuuhon nagkaplag sa kaugalingon dinha sa ila nga Simbahan, buot magpasabot, sa Simbahan ni Kristo.

16. Giunsa man sa Eukaristiya paghimo sa Simbahan nga usa ka sakramento?

Kay sa Eukaristiya gibatonan ang tibuok espirituhanon nga bahandi sa Simbahan, si Kristo, ang buhi nato nga pan,

anaay suod nga pagkadugtong sa Eukaristiya ug sa uban nga mga sakramento ug sa "Simbahan nga, diha ni Kristo,

usa ka sakramento, usa ka timaan ug galamiton, sa kaambitan sa Dios ug sa kahiusahan sa tibuok kaliwatan sa tawo."

17. Unsa kadugtong ang mga sakramentso sa pagpasakop?

Ang bunyag ug ang kompirma nga naghatag kanato sa mga gasa sa Espiritu sa pagpamugna sa Lawas ni Kristo ug sa labaw pa ka dako nga saksi sa Ebanghelyo sa kalibotan gipunting ngadto sa Eukaristiya nga naghingpit niining mga gasaha.

18. Unsaon paghan-ay sa mga sakramento sa pagpasakop?

Gikinahanglan ang pagtan-aw kon unsa ang paagi ang labaw nga makapahimo sa mga matuuhon sa pagpatungâ sa Eukaristiya, isip tumong sa tibuok han-ay sa pagpasakop.

19. Unsa man kadugtong sa mga sakramento sa pagpasakop ug sa banay?

Ang pagdawat sa Bunyag, Kompirma ug Unang Pagkalawat mga mahinungdanon kaayo nga mga panahon

dili lamang alang sa mga nahitungdan nga mga mudawat niini, kondili sa tibuok banay;

alang sa daghan nga mga matuuhon, ang Unang Pagkalawat padayon nga halandumon isip ang panahon kanus-a,

bisan sa taphaw pa lamang, una nila nga nasabtan ang pagka mahinungdanon sa personal nga pagpakigtagbo kang Jesús.

20. Unsa man pagkadugtong sa sakramento sa Pakighiuli ngadto sa Eukaristiya?

Usa ka matuod nga katekesis sa kahulogan sa Eukaristiya kinahanglan maglakip sa tawag sa pagsubay sa dalan sa penitensiya sa usa ka kultura nga nagpapawagtang

sa pag-amgo sa sala ug sa panginahanglan sa pagkaanaa sa kahimtang sa grasya alang sa angay nga pagduol sa sakramentuhanon nga pagkalawat.

21. Eukaristiya ug masubsob nga pagkompisal.

Ang mga Obispo may pastoral nga kaakohan paglambo diha sa ilang mga Diosesis og gipahimsog pag-usab

nga katekesis mahitungod sa pagkakabig nga naggikan sa Eukaristiya, ug pagdasig sa masubsob nga pagkompisal;

ang tanan nga mga pari maghalad unta sa kaugalingon, uban og kamanggihatagon, sa pagtahan ug sa kahanas sa pagpahigayon sa sakramento sa Pakighiuli.

22. Eukaristiya ug ang Paghilog sa mga Masakiton.

Kon ang Eukaristiya nagpadayag nga ang mga pag-antos ug ang kamatayon ni Kristo nahimo nga gugma,

ang Paghilog sa mga Masakiton, sa iyang kabahin, naghiusa sa masakiton ngadto sa paghalad-sa-kugalingon ni Kristo

nga gipaanaa sa Eukaristiya nga gihatag usb isip pabalon sa dalan.

23. Eukaristiya ug Balaan nga Ordinasyon.

Ang anaa sa sulod nila nga pagkadugtong sa Eukaristiya ug sa sakramento sa Ordinasyon

tin-aw nga nagtumaw gikan sa mga pulong ni Kristo mismo sa Lawak sa Itaas: "Buhata ninyo kini agig paghandom kanako"; kay Siya ang pari, ang halad sa pagbayad

ug ang altar, walay makabungat "kini ang akong lawas" ug "kini ang kopa sa akong dugo" gawas sa ngalan ug sa

persona ni Kristo sa mga inordinahan, Obispo o pari, pinaagi ni kinsa si Krsito mismo naanaa sa Simbahan, Pangulong Pari sa makaluwas nga sakripisyo.

24. Eukaristiya ug ang Pagpabilin diha sa Kaputli sa Pari.

Nga si Kristo mismo, ang tunhay nga pari, mikinabuhi sa iyang misyon hangtod gani sa sakripisyo sa Krus diha sa kinabuhi sa kaputli nga gipaanaa sa Eukaristiya

nagbarog nga seguro nga lantawanan sa pagsabot sa kahulogan sa tradisyon sa pagpabilin diha sa kaputli sa pari, pinatuyo nga paagi

sa paghulma sa kaugalingon ngadto sa kaugalingon nga paagi sa kinabuhi ni Kristo, lawom pagduyog sa kasingkasing ni Kristo ang Pamanhunon nga naghatag sa iyang kinabuhi alang sa iyang Pangasaw-unon.

25. Pagkakulang sa mga Pari

Gikinahanglan ang mga paningkamot pagdasig og dugang kaamgohan sa matag ang-ang niining maong kahimtang

nga dili masulbad sa mga mamahimo gilayon nga mga hukom sa pagkulang sa pag-aninaw sa bokasyon, o pagdawat

ngadto sa pag-umol sa seminaryo ug ngadto sa ordinasyon sa mga kandidato nga kulang sa gikinahanglan nga mga mithi alang sa parianon nga pangalagad.

26. Pasalamat ug Paglaom.

Bisan og may kakulang og mga pari sa pipila ka mga dapit,

kinahanglan dili kita makabsan sa paglaom nga si Kristo nagpadayon pagpasibot og mga tawo pagbiya sa tanan

ug hingpit nga paghalad sa ilang kaugalingon pagsaulog sa balaan nga mga misteryo, pagwali sa Ebanghelyo ug pag-alagad sa panon

nga gipadayag sa tanan nga mga Obispo ug mga pari nga nagpahigayon sa ilang isigka misyon uban sa pagkamatinud-anon, pagkamapuanguron ug pagkamainiton.

27. Eukaristiya, sakramento nga sama og kaminyuon .

Ang Eukaristiya, isip sakramento sa gugma,

sakramento sa Pamanhunon ug Pangasaw-unon nagdala sa timaan sa kaminyuon nga gugma ni Kristo ug sa Simbahan; tungod niini

ang Simbahan nagpadayag sa iyang partikular nga espirituhanon nga pagkaduol niadtong nimugna sa ilang banay ibabaw sa sakramento sa Kaminyuon.

28. Ang dili mabadbad, alang-sa-usa lamang ug matinud-anon nga pag-unong ni Kristo ug sa Simbahan,

nga gipapadayag nga sakramentuhanon diha sa Eukaristiya,

nagpunting sa batakan nga kahimtang sa tawo nga ang lalake gimugna nga mahiusa sa usa ka babaye ug ang babaye sa usa ka lalake.

29. Eukaristiya ug ang pagkadili mabadbad sa kaminyuon.

Kon ang Eukarisiya nagpadayag sa dili mabawi nga matang sa gugma sa Dios diha ni Kristo sa iyang Simbahan,

makasabot dayon kita ngano nga nag-apil kini, mahitungod sa sakramento sa Kaminyuon,

nianang pagkadilimabadbad nga gipaninguha sa tanang tinuod nga gugma;

hinuon ang mga diborsiyado ug nangaminyo pag-usab padayon nga mga sakop sa Simbahan nga nag-uban kanila uban og pinatuyo nga kahingawa

ug nagdasig kanila sa hingpit nga pagpuyo sa Kristuhanon nga kinabuhi kutob sa mahimo pinaagi sa regular nga pagtambong sa Misa, bisan og dili makakalawat,

pagpaminaw sa pulong sa Dios, pagsimba sa Eukaristiya, pag-ampo, pag-ambit sa kinabuhi sa katilingban, ligdong nga pakighinabi sa usa ka pari o espirituhano nga giya,

pagbaton og gihalad nga manggihatagong kinabuhi, mga buhat sa penitensiya, ug pagtahan pag-umol ilang kabataan.

30. Ang Eukaristiya: gasa sa mga tanang katawhan dinha sa ilang panaw.

Ang Eukaristiya naghatag kanato og matuod nga pagtilaw sa tunhay nga kalipay nga gugma sa Dios ang makahatag;

ang Eukaristiya, pinaagi sa pagpakita sa gamhanan nga kabahin niini sa kapanahonan nga umaabot, nagtabang sa atong kagawasnon pagpadayon nato sa panaw.

31. Ang salusalo alang sa umaabot nga kapanahonan.

Matag eukaristiya nagpahigayon diha sa sakramento sa kaulahian nga panagtigom sa Katawhan sa Dios,

usa ka matuod nga pasiunang pagtilaw sa kaulahian nga salusalo nga gitagna sa mga propeta ug gihulagway sa Bag-o nga Testamento isip "bangkite sa kasal sa Nating Karnero", nga saulugon diha sa kasadya sa kaambitan sa mga santos.

32. Pag-ampo alang sa mga patay.

Ang eukaristikanhon nga kasaulogan, diin gimantala nato nga si Kristo namatay ug nabanhaw, ug mubalik pag-usab,

usa ka pasalig sa umaabot nga himaya diin ang atong mga lawas himayaon usab;

mao nga mahinungdanon ang pag-ampo alang sa mga patay, labi na ang paghalad sa Misa alang kanila, aron, sa malinisan na, makaabot sila sa pagsud-ong sa Dios.

33. Ang Eukaristiya ug ang Birheng Maria.

Ang bulahan nga Birhen nagtubo sa iyang panawduaw sa pagtuo, ug matinud-onan nagpabilin sa pagkahiusa sa iyang Anak hangtod nga mibarog siya sa tiilan sa Krus,

sumala sa laraw sa Dios, diha sa lawon nga pag-antos uban sa iyang bugtong Anak, nag-unong siya diha sa iyang kasingkasing nga inahanon sa iyang kaugalingon ngadto sa sakripisyo, ug mahigugmaon nga miuyon sa pag-ula

sa halad nga sakripisyo sa natawo gikan kaniya; nunot niini, si Maria, larawan sa Simbahan nga kamulo nga natawo,

sumbanan natong gitawag ni Kristo pagkalawat Kaniya sa Eukaristiya.

34. Balaod sa pag-ampo, balaod sa pagtuo.

Ang Eukaristiya sination unta isip misteryo sa pagtuo, nga matuod nga ginasaulog

uban og tin-aw nga pag-amgo nga "ang salabutan sa pagtuo may nag-una nga pagkadugtong ngadto sa liturhikanhon nga lihok sa Simbahan,"

mao nga ang teolohikanhon nga pamalandong niining maong natad dili gyod unta magbaliwala sa sakramentuhanon nga han-ay nga gimugna ni Kristo mismo

ug ang liturhikanhon nga lihok dili gyod unta isipon sa heneral nga paagi, nga naghiplig sa misteryo sa pagtuo.

35. Kaanyag ug ang liturhiya.

Ang liturhiya sa kinaiya niini dugtong sa kaanyag: sidlak sa kamatuoran, usa ka masilakon nga pagpadayag sa misteryo sa pasko,

diin si Kristo nagpaanhi sa iyang kaugalingon kanato ug nagtawag kanato sa kaambitan ug usa ka hamili kini nga pagpadayag sa himaya sa Dios ug,

sa usa ka pagsabot, usa ka pasiklap sa langit dinhi sa yuta;

mao nga ang kaanyag dili pagpaanindot lamang, kondili batakan nga kabahin sa lihok nga liturhikanhon, kay kabahin man kini sa Dios mismo ug sa iyang pagpadayag.

36. Tibuok Kristo sa ulo ug sa lawas.

Sa eukaristiya si Kristo naghilis kanato ngadto kaniya mismo sumala ni San Agustin: "Ang pan nga inyong makita, binalaan sa pulong sa Dios, mao ang lawas ni Kristo.

Ang kalis, o mas maayo, ang anaa sa kalis, binalaan sa pulong sa Dios, mao ang dugo ni Kristo.

Dinhi niining maong mga timaan, si Kristo ang Ginuo mibuot pagtugyan kanato sa iyang lawas ug dugo nga iyang giula alang sa pagpasaylo sa atong mga sala.

Kon nadawat ninyo kini sa angay nga paagi, kamo mismo mao ang inyong gidawat," mao nga dinha niini "dili lamang nahimo kita nga mga Kristiyanos, nahimo kita nga si Kristo mismo."

37. Ang Eukaristiya ug ang nabanhaw nga Kristo.

Kay ang eukaristikanhon nga liturhiya batakan man nga lihok sa Dios nga nagdala kanato ngadto kang Kristo pinaagi sa Espiritu Santo,

ang batakan nga katukoran niini dili usa ka butang nga anaa sa atong gahom pag-usab-usab, ni mabilanggo kini sa labing ulahi nga mga uso ug ang Eukaristiya nagpasabot ug naglambigit sa Tradisyon;

gikan sa sinugdan, ang Kristuhanon nga katilingban nitigom alang sa pagpikaspikas sa pan sa Adlaw sa Ginuo,

ang adlaw kanus-a nabanhaw si Kristo, ang una nga adlaw sa semana, ang sinugdan sa buhat sa Dios sa kamugnaan, ang adlaw sa "bag-o nga kamugnaan," ang adlaw sa kalingkawasan, sa atong paghandom kang Kristo nga namatay ug nabanhaw.

38. Ang kanindot sa pagsaulog.

Ang nag-una nga paagi pagpalambo sa pagtampo sa Katawhan sa Dios sa balaan nga rito mao ang angay nga pagsaulog sa rito mismo;

ang kanindot sa pagsaulog mao ang pinakamaayo nga paagi sa malihukon nga pagtampo, ug ang bunga sa pagtuman sa tanang kabahandianon niini:

sulod sa duha ka libo ka mga tuig kining paagi sa pagsaulog misagang sa kinabuhi sa tanan nga mga matuuhon, tinawag pag-ambit sa kasaulogan sa Katawhan sa Dios, harianon nga pari, balaan nga nasod.

39. Ang Obispo, pinakalabaw nga magsasaulog

Samtang tinuod nga ang tibuok Katawhan sa Dios nagtampo sa eukaristikanhon nga liturhiya,

ang husto nga kanindot sa pagsaulog nanginahanglan nga sabton nga kaakohan niadtong nakadawat sa sakramento sa Balaan nga Orden,

mga obispo, mga pari, ug mga diakono, kansang nag-una nga kaakohan mao ang pagsaulog sa liturhiya;

labaw sa tanan ang Obispo sa Diosesis isip "nag-una nga tigdumala sa mga misteryo sa Dios sa lokal nga Simbahan nga gitugyan sa iyang pag-atiman, tighan-ay, tiglambo, ug tigbantay sa tibuok liturhikanhon nga kinabuhi niini"

gikinahanglan alang sa pagka sumala sa lagda sa matag kasaulogan sulod sa iyang dapit

ug adunay kaakohan sa pagpaanaa gyod sa kahiusahan ug kahan-ayan sa mga kasaulogan nga gihimo sa iyang dapit.

40. Pagtahod sa mga liturhikanhon nga mga basahon ug ang kabahandianon sa mga timaan.

Ang kanindot sa pagsaulog maglambo unta sa pagbati sa balaan ug sa paggamit sa makita nga mga timaan nga nagtabang pag-umol niining pagbatia,

sama, pananglitan, sa kahusay sa rito, sa mga gisul-ob nga liturhikanhon, sa mga kabtangan ug sa balaan nga mga hawanan;

ang eukaristiya mapanindot diha sa pagtutok sa lainlain nga matang sa pagpasabot nga gigamit sa liturhiya (mga pulong ug honi, mga linihokan ug kahilom, mga lihok, mga kolor nga liturhikanhon sa mga gisul-ob), sa pagkayano lamang sa mga lihok

ug sa dili bonga sa han-ay sa sunodsunod sa mga timaan kay sa hinimohimo ug dili angay nga mga dugang.

41. Ang kanindot nag-alagad sa liturhiya.

Ang lawom nga pagdugtong sa kaanyag ug sa liturhiya maghimo unta kanato nga magpaminawon sa matag buhat sa arte nga gipahamutang pag-alagad sa kasaulogan

sama sa pagpahaluna sa simbahan, nga magpadayag unta sa pagkahiusa sa mga kabtangan sa santuaryo, sama sa altar, sa krusipiho, sa tabernakulo, sa ambo ug sa lingkoranan sa nagsaulog;

sa dibuho ug debulto, diin ang relihiyuso nga panglarawan ipunting unta sa mga pagpanudlo sa mga sakramento;

sa mga biste, mga dayandayan ug balaan nga mga sudlanan, aron malambo ang katingala sa Dios diha sa naghaomay ug mahusay nga pagpahamutang kanila, magpadayag sa pagkahiusa sa pagtuo ug maglig-on sa debosyon .

42. Liturhikanhon nga awit.

Diha sa kanindot sa pagsaulog, may dako nga dapit ang liturhikanhon nga awit diin ang nagtigom nga Katawhan nag-awit sa mga pagdayeg sa Dios;

paglabay sa iyang duha ka libo ka katuigan nga kasaysayan, ang Simbahan mimugna, ug bisan karon nagmugna,

og honi ug mga awit nga naglawas og bahandianon nga kabilin sa pagtuo ug gugma

nga kinahanglan dili wagtangon, labi na ang Awit nga Gregoriano, kaugalingon sa Liturhiya nga Romanhon.

43. Ang gambalay sa Eukaristikanhon nga Kasaulogan.

Human sa paghisgot sa labaw nga makahuluganon nga mga kabahin sa nindot nga pagsaulog nga mitumaw sa Sinodo,

buot karon nako hisgotan ang pipila ka mga tinagsa nga mga kabahin sa gambalay sa eukaristikanhon nga kasaulogan nga nagkinahanglan og pinatuyo nga pagtutok

niining panahon karon, kon magmatinud-anon kita sa nagpahipi nga buot ipahimo sa pagbag-o sa liturhiya nga gipanawagan sa Ikaduha nga Konsilyo sa Batikano, diha sa pagpasunod niini sa habog nga simbahanon nga tradisyon.

44. Ang ilalom nga pagkausa sa lihok nga liturhikanhon.

Sa iyaha ra gyod nga pagkausa sa rito sa Misa. ang usa ug bugtong nga lihok sa pagsimba, gikan sa duha ka mga talad sa pulong sa Dios ug sa Lawas ni Kristo,

ang Simbahan nagdawat ug naghatag sa mga matuuhon sa pan sa kinabuhi;

mao nga kinahangalan masubsob nga hinumdoman nga ang pulong sa Dios, nga gibasa ug gimantala sa Simbahan, nagpaingon ngadto sa Eukaristiya sama og sa iyang kinaiyanhon nga kauban nga tumong.

45. Ang liturhiya sa pulong.

Matag paningkamot himuon pagseguro nga ang pagmantala nga liturhikanhon sa pulong sa Dios itugyan sa giandam pag-ayo nga mga magbabasa sa walay pagkalimot

nga "sa pagbasa sa Balaan nga Kasulatan diha sa Simbahan, ang Dios mismo nagsulti sa iyang katawhan, ug si Kristo, nga anaa sa iyang kaugalingon nga pulong, nagmantala sa Ebanghelyo";

ang pulong nga atong gimantala ug gidawat mao ang Pulong nga nahimong unod nga dugtong sa walay pagkabulag kang Kristo nga wala magsulti sa miagi na,

kon dili sa karon, ug mao nga ang mga matuuhon tabangan unta pagsinati sa mga bahandi sa Balaan nga Kasulatan diha sa Leksyonaryo pinaagi sa pastoral nga mga pasiugda, mga liturhiya sa pulong ug pagbasa sulod sa kahimtang sa pag-ampo (diosnon nga pagbasa).

46. Ang homiliya.

Pauswagon ang mga homiliya, "kabahin sa liturhiya" ug gipunting sa paglambo og labaw ka lawom nga pagsabot sa pulong sa Dios,

aron makapamunga kini dinha sa mga kinabuhi sa mga matuuhon; paglikay sa naglutawlutaw nga pangisip ang homiliya magdugtong unta sa pulong sa Dios ngadto sa kasaulogan ug sa kinabuhi sa katilingban,

nga maggikan sa tulo-ka-tuig nga han-ay sa Leksyonaryo pinasikad sa upat ka mga "haligi" sa Katesismo sa Simbahan nga Katoliko ug sa Kompendio nga mao:

ang pagsugid sa pagtuo, ang pagsaulog sa misteryo ni Kristo, ang kinabuhi diha ni Kristo ug ang Kristuhanon nga ampo.

47. Ang pagpresentar sa mga gasa.

Ang paghalad sa mga gasa dili lantawon isip matang lamang pagpalabay sa panahon taliwala sa liturhiya sa pulong ug sa liturhiya sa Eukaristiya

kay makahuluganon kaayo kining ubos ug yano nga lihok: dinha sa pan ug sa bino nga atong gidala sa altar, ang tibuok kamugnaan gipauban pagbayaw ni Kristo, ang Manunubos, aron mausab kini ug mahalad ngadto sa Amahan;

niining paagiha ato usab nga gidala ngadto sa altar ang tanan nga mga kasakit ug pag-antos sa kalibotan, diha sa kaseguroan nga ang tanan bililhon sa mga mata sa Dios

ug kini naghimo kanato pagsinati giunsa pagdapit sa Dios ang tawo pagtampo sa katumanan sa iyang nindot nga binuhatan, ug sa paghimo niini,

naghatag sa buhat sa tawo sa matuod nga kahulogan niini, kay, pinaagi sa pagsaulog sa Eukaristiya, gihiusa kini ngadto sa makaluwas nga sakripisyo ni Kristo.

48. Ang Eukaristikanhon nga Pag-ampo.

Ang Eukaristikanhon nga Pag-ampo nga mao ang "anaa sa taliwala ug ang kinahabogan sa tibuok kasaulogan" kinahanglan sination sa batakan nga mga kabahin

sa pasalamat, pagmantala, epiclesis, asoy sa pagmugna ug konsagrasyon, anamnesis, paghalad, mga pangamuyo ug ang kataposan nga pagdayeg;

sa partikular nga paagi, ang eukaristikanhon nga pagka espirituhanon ug ang pamalandong nga teolohikanhon mabahandianon kon sud-ungon diha sa pag-ampo nga eukaristikanhon ang kahiusa sa pagsangpit sa Espiritu Santo ug sa asoy sa pagmugna

nga pinaagi niini "ang sakripisyo nga gimugna ni Kristo sa Kataposan nga Panihapon ginapahigayon" ug ang mga gihalad sa kamot sa mga tawo mahimo nga Lawas ug Dugo ni Kristo.

49. Ang timaan sa kalinaw.

Sa atong panahon karon, puno sa kahadlok ug pagsumpaki, kining lihoka partikular nga nahimo nga makatandog pag-ayo, diha sa dugang pag-amgo sa Simbahan sa iyang kaakohan sa masubsob nga pag-ampo alang sa gasa sa kalinaw ug sa kahiusahan alang kaniya ug alang sa tanan;

mao nga makasabot kita sa lawom nga pagbati nga sagad gisinati diha sa timaan sa kalinaw sa kasaulogan sa liturhiya

nga hinuon mahimong sobra ra kaayo ug makatugaw diha sa tigom sa dayon na nga pangalawat ug mao nga hinumdoman unta

nga walay mawagtang kon ang timaan sa kalinaw gitiman-an uban og pagkamapinugnganon nga magpapabilin sa angayan nga espiritu sa kasaulogan kon, pananglitan, kini himuon ngadto sa mga tawo nga anaa ra sa duol.

50. Ang pagpakalawat ug pagkalawat sa Eukaristiya.

Maghimo og matag paningkamot pagseguro nga kini magpapabilin sa pagkamahinungdanon isip personal nga pakigtagbo sa Ginuong Jesus ug matinud-anon nga pagtuman sa mga gikatakda nga mga lagda

nga dili mapabiyaan ang pagpasalamat human sa pagkalawat diha sa pag-awit og angay o diha sa kahilom;

tutokan unta ang mga higayon sama sa mga Misa sa kasal, lubong, ug susama niini, diin anaay pipila nga dugay na kaayo nga wala magsimbahan o nanagpuyo sa kahimtang nga dili matugotan kanila ang pagkalawat, o anaay mga sakop sa laing mga Kristuhanon nga mga Pundok o gani lain nga mga relihiyon,

kanus-a anaay panginahanglan pagkaplag og mubo ug tin-aw nga paagi pagpahinumdom sa nanambong sa kahulogan sa kalawat ug sa mga kondisyon nga gikinahanglan niini.

51. Ang Pagpagawas: "Lakaw kamo, kamo gipadala".

Kining mga pulonga kanhi nagpasabot sa "pagpalakaw", apan hinayhinay nagpasabot og "misyon"

nagtabang kanato paghakgom sa pagkadugtong sa Misa nga bag-o pa nga gisaulog ug sa misyonero nga tahas sa mga Kristiyanos diha sa kalibotan;

makatabang dinhi ang bag-ong tinugotan nga mga teksto sa pag-ampo alang sa katawhan ug sa kataposan nga panalangin, aron pagpatin-aw niining pagkadugtonga.

,

Ang pagtutok sa malihukon, puno ug mabungahon nga pagtampo sa tibuok Katawhan sa Dios sa Eukaristiya dili unta maglaktaw sa mga sayop nga mga pagsabot nga matag karon ug unya mitumaw bahin sa husto nga kahulogan niini

nga wala magpunting sa makita lamang nga mga linihokan kondili kinahanglan sabton sa labaw pa ka hingpit nga pag-amgo sa misteryo nga gisaulog

ug sa pagkadugtong niini sa adlaw-adlaw nga kinabuhi diin ang mga matuuhon mag-apil sa Eukaristiuya dili isip "mga langyaw o hilom nga mga mananan-aw," kondili mga nanagtampo "sa balaan nga buhat, nag-amgo sa ilang gihimo, aktibo ug uban og debosyon";

ang mga matuuhon "tudloan unta sa pulong sa Dios, ug hinimsug sa Lawas sa Ginuo, magpasalamat unta sila sa Dios diha sa paghalad sa walay buling nga Sakripisyo, dili lamang dinha sa mga kamot sa pari kondili uban usab kaniya.

Ang kanindot ug ang pagkahaomay sa liturhiya nagkaplag og makapasibot nga pagpadayag sa han-ay nga pinaagi niini gitawag ang matag usa sa malihukon nga pagtampo diha sa pag-ila sa nagkalainlain nga mga ang-ang sa mga papel

ug nga sa kinaiya niini dili ang pagpahigayon og pinatuyo nga pangalagad

ug dili pagpahimulos gikan sa kalibog nga naggikan sa dili pag-antigo pagsabot sa pagkalahîay, sulod sa kaambitan sa Simbahan, sa lainlain nga mga tahas nga iyaha sa matag usa;

ang pari lamang, ug walay lain, ang magdumala sa tibuok Eukaristiya gikan sa sinugdanan nga paghimamat ngadto sa kinaulahian nga panalangin, kay naglawas siya kang Jesukristo, ang ulo sa Simbahan, ug,

sa pinatuyo nga paagi, sa Simbahan mismo, tinabangan siya sa diakono kinsa may pinatuyo nga tahas dinha sa kasaulogan,

ug inubanan sa mga ministeryo nga dalayegong gipahigayon sa mga kinonsagrahan ug sa mga gipaandam nga mga laygo.

54. Eukaristiiya ug pagpapahaom sa kultura

Aron paglambo sa pagtampo, tugotan ang paghimo og mga angay nga pagpahaom sa lainlain nga mga kahimtang ug halaman

nga kinahanglan huptan sumala sa matuod nga mga panginahanglan sa Simbahan sa iyang pagpuyo ug pagsaulog sa misteryo ni Kristo dinha sa lainlain nga mga kahimtang sa kultura;

ang Ginuong Jesus, natawo gikan og babaye ug hingpit nga tawo, direkto nga midugtong sa tanan nga mga tawo, ug sa ingon mipakita nga ang Dios buot magtagbo kanato sa ato nga konkreto nga kahimtang.

55. Mga kondisyon personal sa "malihukon nga pagtampo"

Ang malihukon nga pagtampo sa eukaristikanhon nga liturhiya gahi nga mapaabot kon taphaw kini nga duulon,

nga walay pagtuki sa kinabuhi, usa ka anaa sa sulod nga kahimtang sa tawo nga mapalambo, pananglitan, pinaagi sa pamalandong ug kahilom bisan og sa pipila lamang ka gutlo sa dili pa magsugod ang liturhiya,

ug sa pagpuasa ug, kon gikinahanaglan, sa sakramentuhanon nga pagkompisal, inubanan og paningkamot usab sa malihukon nga pagtampo sa kinabuhi sa tibuok Simbahan;

ang hingpit nga pagtampo sa Eukaristiya mapahigayon diha nga ang mga matuuhon personal nga muduol sa altar aron pagkalawat

sa walay pagtuo nga gikan lamang sa ila nga pagkaanaa sa simbahan panahon sa liturhiya nahatagan na sila sa katungod o gani sa katungdanan sa pagkalawat, nga kon dili makakalawat nga sakramentuhanon,

ang pagtambong sa Misa nagpabilin nga gikinahanglan, mahinungdanon, makahuluganon ug mabungahon.

56. Pagtampo sa mga Kristiyanos nga dili Katoliko

Mahitungod sa mga Kristiyanos nga sakop sa mga Simbahan o Simbahanon nga mga Pundok nga wala mahiusa sa hingpit ngadto sa Simbahan nga Katoliko,

kinahanglan isulti nga ang kamatuoran nga ang Eukaristiya wala lamang magpadayag sa atong personal nga pagkahiusa kang Kristo, kon dili kini nagpasabot usab sa hingpit nga kaambitan sa Simbahan,

atong gihangyo ang mga Kristiyanos nga dili mga Katoliko pagsabot ug pagtahod sa atong hugot nga gihuptan, nga ang Eukaristiya ug ang simbahanon nga kaambitan dugtong

kaayo nga heneral dili mahimo sa dili Katoliko nga mga Kristiyanos ang pagkalawat nga wala dinha kanila ang kaambitan;

labaw nga walay kahulogan ang paghimo gyod nga pag-uban pagsaulog sa mga ministro sa mga Simbahan o simbahanon nga pundok walay hingpit nga kaambitan sa Simbahan nga Katoliko.

57. Pagtampo pinaagi sa kahimanan sa pagpahibalo

Kon ipasundayag ang Misa sa telebisyon, partikular nga pagbantay batonan unta aron pagseguro nga,

uban sa paghimo niini sa angay ug maayong pagkapahamutang nga mga dapit, ang kasaulogan magtahod sa liturhikanhon nga mga lagda nga gikatakda;

kadtong maminaw og maglantaw niining maong mga pagsibya mag-amgo unta nga, diha sa kasagaran nga mga kahimtang, wala sila magtuman sa katungdanan pagtambong sa Misa kay ang mga makita naglarawan

sa unsa ang anaa apan wala magpahigayon niini ug mao nga samtang dalayegon kaayo nga mga tigulang ug mga masakiton mag-apil sa Misa sa Domingo pinaagi sa radio ug telebisyon,

susamang butang dili masulti niadtong nanagtuo nga kining mga pagsibya nagpalingkawas kanila pagsimba ug pag-apil sa Eukaristiya sa buhi nga Simbahan.

58. Malihukon nga pagtampo sa mga masakiton

Ang mga masakiton, ang nagpuyo sa ilang panimalay ug ang anaa sa tambalanan, makabaton unta og kahigayonan sa masubsob nga sakramentuhanon nga pagkalawat

nga pinaagi niini mapalig-on sila sa pagkadugtong kang Kristo, nga gilansang sa krus ug nabanhaw, ug mubati sila nga sila hingpit nga nalambigit sa kinabuhi ug misyon sa Simbahan paghalad sa ilang pag-antos hiniusa sa sakripisyo sa Ginuo; pinatuyo nga pagtutok

kinahanglan ihatag ngadto sa mga nangaangol ug ang Kristuhanon magpapahimo unta kanila pagtambong sa dapit sa pagsimba.

59. Pag-atiman sa mga binilanggo

Pinasikad sa mga pulong mismo ni Kristo (cf. Mt 25,36), ang mga binilanggo may panginahanglan nga sila nga personal sila nga duawon sa Ginuo diha sa sakramento sa Eukaristiya;

pagsinati sa pagkaduol sa katilingban nga simbahanon, pag-ambit sa Eukaristiya ug pagkalawat niining lisod ug sakit nga panahon makatampo gyod sa matang sa panaw sa pagtuo sa binilanggo ug sa hingpit nga pagpabalik ngadto sa maayong pakig-uban sa katilingban.

60. Mga nanglangyaw ug pagtampo sa Eukaristiya

Karon pagtutok niadtong tungod sa lainlain nga mga katarongan napugos pagbiya sa ilang yutang natawhan, buot ako magsangpit sa mga Obispo sa pagdawat niining mga igsuon uban sa gugma ni Kristo.

61. Dinagko nga mga pag-uban pagsaulog

Sa dinagko nga mga kasaulogan sa pinatuyo nga mga okasyon sa dako nga gidaghanon sa mga laygo nga mga matuuhon ug sa daghan nga nag-uban pagsaulog

nga mga pari mga maningkamot nga dili mawagtangan sa angay nga pagtutok diha sa pag-uban paglihok ug pagpahamutang sa dapit sa pagsimba aron ang mga pari ug mga laygo nga mga matuuhon hingpit nga makatampo;

dinhi naghisgot kita sa gawas sa kasagaran nga pag-uban pagsaulog, sa gawas sa kasagaran nga mga kahimtang.

62. Ang pinulongan nga latin

Aron pagpadayag nga labaw ka tin-aw sa kahiusahan ug sa pagka alang sa tanan sa Simbahan, buot nako dasonan ang sugyot nga,

gawas sa mga pagbasa, sa homiliya ug sa pag-ampo sa mga matuuhon, kining maong mga liturhiya mahimo nga saulugon sa Linatin;

ang mga labaw nga nahibaloan nga mga pag-ampo sa tradisyon sa Simbahan pangadyeon unta sa Linatin ug, kon mahimo, gamiton unta ang Gregoriano nga inawitan.

63. Eukaristiya sa gagmay nga mga pundok

Samtang giila ang bili niining maong panglantaw alang sa pag-umol, ang maong mga kasaulogan muhaom kanunay sa linangkob nga kalihokan nga pastoral sa Diosesis

ug aktwal nga makahanaw sa bili niini alang sa katekesis kon gibati sila nga nag-atbang, o naglinain pagpahigayon, sa kinabuhi sa partikular nga Simbahan; ang gagmay nga mga pundok

mag-alagad sa pagpahiusa sa katilingban, dili sa pagpabuak niini ug tin-aw unta nga makita ang mapuslanon nga mga sangputanan,

ang maong mga pundok magdasig unta sa mabungahon nga pagtampo sa tibuok tigom, ug magpapabilin kutob sa mahimo sa kahiusahan sa liturhikanhon nga kinabuhi sa matag kabanayan. (185)

64. Pagtampo nga anaa sa sulod sa mga kasaulogan -

Ang usa ka pagtudlo sa eukaristikanhon nga pagtuo nga maghimo sa mga matuuhon pagpuyo diha sa ilang kinabuhi sa ilang gisaulog, gikinahangalan ang may-pagpasabot

nga katekesis, nga magdala sa mga matuuhom ngadto sa labaw ka lawom nga pagsabot sa mga misteryo nga ginasaulog nga magtahod unta sa tulo ka mga kabahin:

a) Naghubad kini sa mga rito ubos sa lamdag sa mga hitabo sa kaluwasan, sumala sa buhi nga tradisyon sa Simbahan.

b) Kinahanglan magtandog usab sa pagpaanaa sa husto nga kahulogan sa mga timaan nga gibatonan sa mga rito.

c) Kinahanglan magtutok sa pagpatumaw sa kahulogan sa mga rito alang sa Kristuhanon nga kinabuhi sa tanan nga mga kabahin niini –– buhat ug kaakohan, mga hunahuna ug mga lawom nga mga pagbati, lihok ug pahulay.

65. Ang mapuanguron nga pagtahod sa Eukaristiya

Usa ka makapatuo sa pagkamasangputon sa katekesis sa eukaristiya mao, sa tinuod gyod, ang nagkadugang nga pagsinati sa misteryo sa Dios nga anaa uban kanato

nga sa konkreto makita sa mga timaan sa pagtahod sa Eukaristiya nga mapadayag sa mga linihokan ug binarogan, sama sa pagluhod sa anaa sa taliwala nga mga gutlo sa Eukaristikanhon nga Pag-ampo

uban sa pag-amgo nga sa matag kasaulogan nag-atubang kita sa walay kinutoban nga kahalangdon sa Dios, nga nag-anhi diha sa kaubos nga mga timaan nga sakramentuhanon.

66. Ang pagsimba ug debosyon nga Eukaristikanhon -

Sa Eukaristiya, ang Anak sa Dios nag-anhi pagtagbo kanato aron mahimong usa uban kanato ug ang eukaristikanhon nga pagsimba mao lamang ang kinaiyanhon nga sangputanan sa eukaristikanhon nga kasaulogan, nga mismo mao ang kinatas-an nga lihok sa Simbahan

sa pagsimba sumala sa gihisgotan ni San Agustin: "walay mukaon nianang maong unod, kondili kini niya simbahon pag-una; makasala kita kon dili kita usa magsimba niini"; ang

pagsimba gawas sa Misa nagpabantok ug nagpapadugang sa tanan nga mga gipahigayon sa panahon sa kasaulogan mismo nga liturhikanhon.

67. Ang pagbansay og eukaristikanhon nga pagsimba

Kining maong lihok sa pagsimba nga magpapasinati sa mga matuuhon sa liturhikanhon nga kasaulogan nga labaw ka hingpit ug ka mabungahon, pagpalabay sa panahon uban

kang Jesús nga magtabang pag-ugmad og pagbati sa balaan nga katingala atubangan niya dinha sa Eukaristiya;

mga pundok sa mga matuuhon ug mga kopradiya nga gipahinungod nga pinatuyo sa pagsimba nga eukaristikanhon nag-alagad isip patubo sa pagsud-ong

alang sa tibuok Simbahan sa tinagsa nga tawag ug sa mga pundok pagbutang kang Kristo taliwala sa ilang kinabuhi.

68. Mga matang sa eukarisitkanhon nga pagsimba

Tupad sa pagdasig sa matag matuuhon paggahin og panahon alang sa personal nga pag-ampo atubangan sa Sakramento sa Altar, ang anaa na nga mga matang sa eukaristikanhon nga debosyon nagpadayon pagbaton

sa hingpit nila nga bili sama sa mga prosesyon sa Balaan nga Sakramento; kon angay nga gipasibo sa panahon ug sa lokal nga mga kahimtang, angay gihapon sila nga himuon karon.

69. Ang dapit sa tabernakulo

Kay nagsalmot ngadto sa pag-ila sa matuod nga pagkaanaa ni Kristo dinha sa Balaan nga Sakramento ang dapit diin ang eukaristikanhon nga mga bayhon gihipos, tiniman-an sa suga sa santuaryo, makita unta dayon sa matag usa nga musulod sa simbahan

ug mao nga sa mga simbahan nga walay kapilya sa Balaan nga Sakramento, ug diin anaa gihapon ang altar mayor uban sa tabernakulo niini,

angay ang pagpadayon sa paggamit niining maong katukoran alang sa pagpahipos ug pagsimba sa Eukaristiya, uban sa pagmatngon nga dili ibutang ang lingkoranan sa

nagsaulog atubangan niini; sa bag-o nga mga simbahan, maayo ang pagpahamutang sa kapilya sa Balaan nga Sakramento duol sa santuaryo;

diin dili kini mahimo, palabihon ang pagbutang diha sa santuaryo sa tabernakulo sa igo nga pagkatuboy nga dapit apan sa matag kaso, ang kataposan nga paghukom iyaha sa Obispo sa Diosesis.

70.

Ang misteryo nga "gituo" ug "gisaulog" may anaa sa sulod nga gahom nga naghimo niini nga sukaranan diha kanato sa bag-o nga kinabuhi ug matang sa Kristuhanon nga pagpuyo

nga pinaagi niini kita sa katingalahan nga paagi gibalhin ug dinhi ang Eukaristiya nagpakita uban sa tanan nga gahom niini isip tinobdan ug kinahabogan sa kinabuhi sa Simbahan,

kay nagpadayag gilayon kini sa gigikanan ug sa katumanan sa bag-o ug mao na gayod nga pagsimba sa Dios, ang logiké latreía, nga ni San Pablo pa:

"busa, mga igsoon, tungod sa dakong kaluoy nga gipakita sa Dios kanato, hangyoon ko kamo sa pagtugyan sa inyong kaugalingon ngadto sa Dios, ingon nga buhing halad, balaan ug makapahimuot kaniya";

ang pagtulon-an nga Katoliko mao nga ang Eukaristiya, isip sakripisyo ni Kristo, sakripisyo sa Simbahan, ug, mao, sa tanang mga matuuhon.

71. Ang malangkubon sa tanan nga sangputanan sa pagsimba nga eukaristikanhon

Ang bag-o nga pagsimba sa Kristiyanismo nagpaapil ug nagpabalhin sa matag bahin sa kinabuhi ("Busa kon mokaon o moinom kamo o magbuhat bisan unsa, buhata ang tanan sa pagpasidungog sa Dios") diin mga Kristiyanos,

sa tanan nila nga mga buhat, gitawag paghalad sa tinuod nga pagsimba sa Dios diin magsugod pagturok ang eukaristikanhon nga matang sa kinabuhi nga Kristuhanon;

makita ang hingpit nga kahulogan alang sa tawo sa gikan sa gamot nga kabag-ohan nga gidala ni Kristo

diha sa Eukaristiya: ang pagsimba sa Dios diha sa atong kinabuhi dili mapadaplin kondili naghunob sa tibuok pagpuyo.

72. Iuxta dominicam viventes –– nanagpuyo sumala sa Adlaw sa Ginuo

Gikan sa sinugdan ang Kristiyanos tin-aw nga nag-amgo niining gikan sa gamot nga kabag-ohan nga gidala sa Eukaristiya ngadto sa kinabuhi sa tawo

ug ang naandan nga buhaton nila pagtigom sa unang adlaw human sa Adlaw nga Igpapahulay pagsaulog sa pagkabanhaw ni Kristo mao ang nagtimaan sa matang sa kinabuhi nga gibag-o sa pagtagbo kang Kristo, butang nga labaw sa pagpaurong sa kasagaran nga mga lihok sa tawo, matang sa parentesis sa adlaw-adlaw nga kaluray; ang Domingo

mao ang adlaw kanus-a ang mga Kristiyanos magkaplag pag-usab sa eukaristikanhon nga matang nga

gisabot nga batonan sa ilang mga kinabuhi ug "nanagpuyo sumala sa Adlaw sa Ginuo" magpuyo sa pag-amgo sa paglingkawas ni Kristo ug paghimo nga usa ka makanunayon nga paghalad sa Dios.

73. Pagpuyo sa Katungdanan sa Pagsimba sa Domingo

Ang pagtampo sa liturhikanhon nga tigom sa Domingo uban sa tanan nga kaigsuonan, uban ni kinsa naghulma kita og usa ka lawas diha ni Jesukristo,

gipangayo sa atong Kristuhanon nga tanlag ug sa samang higayon naghulma kini nianang maong tanlag ug ang pagwagtang sa pagsinati sa Domingo isip Adlaw sa Ginuo,

adlaw nga himuon nga balaan, ilhanan sa pagkawagtang sa matuod nga pagsinati sa Kristuhanon nga pagkagawasnon, ang kagawasan sa mga anak sa Dios;

ang Domingo nagpakita nga ang kinauna nga balaan nga adlaw, kanus-a ang tanan nga mga matuuhon mamahimong tigmantala ug tigbantay sa matuod nga kahulogan sa panahon ug usa ka bag-ong paagi pagsinati sa panahon,

buhat, kinabuhi ug kamatayon; sa Adlaw sa Ginuo sibo nga mga pundok sa Simbahan magbalay sa kalihokan sa Kristuhanon nga katilingban alirong sa kasaulogan sa Misa sa Domingo:

sosyal nga mga pagtigom, mga han-ay sa pag-umol sa pagtuo sa kabataan, mga batan-on ug mga hamtong, mga panawduaw, mga buhat sa kaluoy, ug nagkadaiya nga mga gutlo sa pag-ampo.

74. Ang kahulogan sa pahulay ug sa buhat

Ang mga Kristuhanon nagkaplag diha sa Adlaw sa Ginuo og pahulay gikan sa adlaw-adlaw nga panlimbasog nga naghimo sa buhat nga relatibo ug nagpunting niini sa tawo

diha sa paglingkawas kaniya gikan sa hayan usa ka matang sa pag-ulipon isip kinaulahian ug kahulogan nga mao na gyod sa kinabuhi;

diha sa adlaw nga gilain alang sa Dios makasabot ang tawo sa kahulogan sa kinabuhi ug buhat.

75. Mga pagtigom sa Domingo nga wala ang pari

Diin man ugaling dako nga mga gilay-on naghimo nga dili makatambong sa Eukaristiya sa Domingo, mahinungdanon gihapon alang sa mga Kristuhanon nga mga katilingban pagtigom aron pagdayeg sa Ginuo ug paghandom sa Adlaw nga gigahin alang kaniya

nga, hinuon, nagkinahanglan gyod nga paubanan og igo nga pagpanudlo mahitungod sa kalahian tali sa kasaulogan sa Misa ug sa mga pagtigom sa Domingo nga wala ang pari, dinumala sa usa ka

diakono o pangulo sa katilingban nga gitugyanan niining pangalagad sa nahingtungdan nga autoridad ug gipahigayon segun sa usa ka pinatuyo nga ritwal nga giandam ug gitugotan diin ang mga Obispo lamang sa Diosesis ang makahatag sa gahom sa pagpakalawat;

ang kamahinungdanon sa papel nga gihatag sa mga laygo, nga husto nga pasalamatan gyod unta sa kamanggihatagon nila sa pag-alagad sa ilang mga katilingban, kinahanglan dili magdulom sa dili kabiyaan nga pangalagad sa mga pari alang sa kinabuhi sa Simbahan.

76. Eukaristikanhon nga matang sa Kristuhanon nga kinabuhi, pagpasakop sa Simbahan

Ang kamahinungdanon sa Domingo isip Adlaw sa Simbahan nagpakaplag pag-usab sa kabahin sa pagkakauban sa uban sa nakaangkon og kaluwasan

nga dinha sa pagsaulog sa liturhiya ug pagkalawat sa Lawas ug Dugo ni Kristo nagpapadugang ug nagpapalawom sa pagkaiyaha niya nga namatay alang kanato ug kini nagtabang kanato pagsabot sa lawom nga kahulogan sa kaambitan sa mga santos,

kaambitan sa Dios ug sa mga igsuon; mga asosiyasiyon, simbahanon nga mga paglihok ug bag-o nga mga katigoman uban sa mga Kinonsagrahan nga Kinabuhi, may partikular nga kaakohan pagtabang pagpapaamgo sa mga matuuhon

nga sila iyaha sa Ginuo pinaagi sa usa ka balingbaling sa pagdugtongay nga kanunay gilig-on sa pagpaminaw sa pulong sa Dios ug pag-ambit sa Eukaristiya ug gibuhi sa Espiritu Santo.

77. Pagkasaespiritu ug halaman nga eukaristikanhon

Pagkaespirituhanon nga eukaristikanhon dili lamang pag-apil sa Misa ug debosyon sa Balaan nga Sakramento kondili naglangkob kini sa tibuok kinabuhi, sa pagkaplag

pag-usab nga si Jesukristo dili lamang paghupot og pagtuo nga pribado o usa ka naglutawlutaw nga pag-isip, kon dili matuod nga persona, kansang pagkahimong kabahin sa kasaysayan sa tawo makapabag-o sa kinabuhi sa kada tawo;

mao nga ang Eukaristiya, isip tinobdan ug kinahabogan sa kinabuhi ug misyon sa Simbahan, kinahanglan hubaron ngadto sa pagkaespirituhanon kinahanglan hubaron ngadto sa pagkaespirituhanon, sa usa ka kinabuhi nga gipuyo

"sumala sa Espiritu" (Rom 8,4ff.; cf. Gal 5,16, 25) "dili na ... kita sama sa mga bata nga maanod-anod sa mga balod, ug mapadpad ngadto-nganhi sa nagbalibali nga hangin sa pagtulon-an sa malimbongong mga tawo." (Eph 4,14).

78. Ang Eukartistiya ug ang ebanghelisasyon sa mga halaman

Ang pagkaanaa ni Jesukristo ug ang pagbuhagay sa Espiritu Santo mga hitabo kini nga sarang makapaduol ngadto sa matag halaman ug magdala ngadto niini sa patubo sa Ebanghelyo

ug mao nga kinahanglan magtahan kita paglambo sa pagsangyaw sa Ebanghelyo sa mga halaman nga ang Eukaristiya mahimo nga sukdanan sa pagtimbang sa tanang mga butang nga matagboan sa Kristiyanismo sa lainlain nga

mga halaman; niining mahinungdanon nga proseso sa pag-aninaw, makahatag-bili kita sa hingpit nga kahulogan sa pagdasig ni San Pablo, "Sutaa ninyo ang tanan; ampingi ang maayo" (1 Teslonika 5,21).

79. Ang Eukaristiya ug ang laygo nga mga matuuhon

Ang Eukaristiya, misteryo nga "puy-on", nagtagbo sa matag usa kanato sa atong pagkakita, ug naghimo sa atong pagkinabuhi nga dapit diin gisinati nato adlaw-adlaw ang gikan sa gamot nga pagkabag-o sa kinabuhing Kristuhanon

ug sugod sa tigom nga liturhikanhon, ang sakramento sa Eukaristiya mismo nagpatahan kanato sa adlaw-adlaw nato nga kinabuhi, paghimo sa tanan alang sa himaya sa Dios;

mga banay, gugma sa lalake ug savbabaye, pagkabukas sa kinabuhi, ug pag-umol sa mga bata mga prebilihiyado nga mga natad kini diin ang Eukaristiya makapapausab sa kinabuhi ug makapahatag sa hingpit nga kahulogan niini.

80. Eukaristiya ug parianon nga pagkaespirituhanon

Aron pagpadangat kanunay og labaw nga matang nga eukaristikanhon sa iyang kinabuhi, ang pari, sugod sa mga tuig niya sa seminaryo, maghimo unta sa iyang kinabuhi nga esprituhanon nga pinakalabing unahon pagtikad

diin gitawag siya pagpangita sa Dios sa walay kakapoy, samtang nagpaminawan sa mga kahingawa sa mga igsuon; alang ning maong tumong adlaw-adlaw unta siya nga magsaulog sa Misa,

bisan walay manimba nga mga matuuhon kay kon gisaulog sa puno sa pagtuo ug maminawon nga paagi, ang Misa makaumol sa kinalawoman nga pagsabot niining pulonga, kay naglambo kini sa paghulma sa pari ngadto kang Kristo ug nagpalig-on kaniya diha sa iyang tawag.

81. Eukaristiya ug kinonsagrahan nga kinabuhi

Ang Eucaristiya may dugtong sa kinonsagrahan nga pagkaulay sa ilalom nga kinaiya niini, kay pagpadayag kini sa alang kaniya lamang nga debosyon sa Simbahan kang Kristo,

nga gidawat nga Pamanhunon uban og gikan sa gamot ug mabungahon nga pagkamatinud-anon; diha sa Eukaristiya, ang kinonsagrahan nga kaulay nagkaplag og kasibot ug makapahimsog nga pagkaon alang sa hingpit nga

pagpahinungod niini kang Kristo ug, labot pa, gikan sa Eukaristiya nagkawos kini og pagdasig ug kalig-on sa pagka usa ka timaan, dinha usab sa atong panahon karon, sa gugma nga puno sa grasya ug bunga alang sa katawhan.

82. Eukaristiya ug kausaban nga moral

Pagkaplag sa kaanyag sa eukaristikanhon nga matang sa Kristuhanon nga kinabuhi, gidala kita pagpamalandong usab sa kusog nga moral nga gihatag niini alang sa pagsagang sa matuod nga kagawasan sa mga anak sa Dios.

Ang Eukaristiya nga wala maglatas ngadto sa konkreto nga kahimoan sa gugma sa ilalom nga kinaiya niini nasiak" (229).

Kining pagsangpit sa moral nga bili sa espirituhanon nga pagsimba dili unta sabton sa moralistiko nga paagi lamang.

Nanguna sa tanan, kini ang puno sa kalipay nga pagkaplag sa gugma nga naglihok dinha sa mga kasingkasing niadtong nagdawat sa gasa sa Ginuo, nagbiya sa ilang kaugalingon kaniya ug sa ingon nagkaplag og kagawasan.

Ang moral nga kausaban nga nagpahipi sa bag-o nga pagsimba nga gimugna ni Kristo mao ang dulot sa kasingkasisng nga kahidlaw pagtubag sa gugma sa Ginuo sa tibuok pagkasiya, samtang nagpabilin siya nga kanunay nga maamguhon sa iyang kaugalingon nga kahuyang.

83. Eukaristikanhon nga pagkamasinundanon

Ang pagsimba nga makapahimuot sa Dios dili gyod pribado nga butang, nga walay mga sangputanan sa atong pagkadugtong ngadto sa uban: nangayo kini og makita nga saksi sa atong pagtuo.

Tin-aw nga tinuod kini sa tanan nga mga binunyagan, apan pinatuyo nga ilaha sa maghimo og mga paghukom mahitungod sa batakan nga mga bili tungod sa ilang sosyal o politikanhon nga posisyon, sama sa pagtahod sa kinabuhi, sa pagpanalipod niini gikan sa pagpanamkon hangtod sa kinaiyanhon nga kamatayon, sa banay nga gimugna sa kaminyuon sa usa ka lalake ug usa ka babaye, sa kagawasnon pag-umol sa ilang kabataan ug ang paglambo sa komun nga kaayohan sa tanan nga matang niini (230).

Sunod niini, Katoliko nga mga politiko ug magbabalaod, maamguhon sa ilang bug-at nga kaakohan atubangan sa katilingban, kinahanglan mubati nga partikular nga obligado sila, pinasikad sa usa ka maayong pagkaumol nga tanlag, pagpasiugda ug pagdason og mga balaod nga naggikan sa mga bili pinasikad sa kinaiya sa tawo (231).

Mga Obispo adunay katungdanan sa masubsob nga pagbalibalik pagsulti niining maong mga bili isip kabahin sa ilang kaakohan sa panon nga gitugyan kanila (232).

84. Eukaristiya ug misyon

Ang gugma nga atong gisaulog niining sakramento dili usa ka butang nga tan-ogan lamang alang kanato. Sa kinaiya mismo niini nangayo kini nga ipaambit sa tanan.

Kita usab kinahanglan makasulti sa atong mga igsuon nga lig-on og pagtuo: "Gisugilon usab namo kaninyo ang nakita ug nadungog namo aron kamo, uban kanamo, mahiusa sa Amahan ug sa iyang Anak nga si Jesu-Cristo." (1 Jn 1,3).

Sa pagkatinuod, walay labaw pa ka nindot kay sa pagkaila kang Kristo ug pagpaila kaniya ngadto sa uban.

Dili kita makaduol sa eukaristikanhon nga talad nga dili madala ngadto sa misyon nga, sugod sa kasingkasing mismo sa Dios, gibut-an nga makaabot sa tanang mga tawo.

Mao nga ang misyonero nga pagkab-ot batakan nga kabahin sa eukaristikanhon nga matang sa kinabuhi sa Simbahan.

85. Eukaristiya ug saksi

Ang una ug batakan nga misyon nga atong gidawat gikan sa balaan nga mga misteryo nga atong gisaulog mao ang pagsaksi pinaagi sa atong mga kinabuhi.

Ang katingala nato sa gasa nga gihimo kanato sa Dios diha ni Kristo naghatag og bag-o nga pagtulod sa atong mga kinabuhi ug nagpatahan kanato pagsaksi sa iyang gugma.

Mahimo kita nga mga saksi diha nga, pinaagi sa atong mga lihok, pulong ug paagi sa kinabuhi, ang Lain (si Kristo ug dili kita) nagpaanaa sa iyang kaugalingon.

Ang pagsaksi malarawan isip paagi nga ang kamatuoran sa gugma sa Dios nag-anhi sa katawhan dinha sa kasaysayan, uban sa pagdapit kanila sa gawasnon nga pagdawat niinng gikan sa gamot nga pagkabag-o.

Kinahabogan nianang maong pagsimba ang malipayon ug makapatuo nga saksi sa masinundanon nga kinabuhi nga Kristuhanon, asa man gani gitawag kita sa Ginuo pagsaksi.

86. Kristo Jesús, ang usa nga Manluluwas

Ang pagpahinungdanon sa anaa sa sulod pagkadugtong tali sa Eukaristiya ug misyon nagdala usab kanato ngadto sa pagkaplag pag-usab sa kinaulahi nga sulod sa pagmantala.

Unsa man gani ka labaw ka mainiton ang gugma alang sa Eukaristiya diha sa mga kasingkasing sa Kristuhanon nga katawhan, ingon usab katin-aw mailhan nila ang tumong sa misyon: pagdala kang Kristo ngadto sa uban. Dili lamang usa ka paagi sa kinabuhi, kondili ang gasa sa iyang persona.

Ang wala makapaambit sa kamatuoran sa gugma sa iyang mga igsuon wala pa makahatag og igo na.

87. Kagawasan sa pagsimba

Sa daghan nga mga bahin sa kalibotan, ang pag-adto lamang sa simbahan nagpadayag og mabayanihon nga saksi nga malagmit musangpot sa pagpahiplig ug sa kabangis.

Dinhi usab, buot ako mudason pag-usab sa pag-uban sa tibuok Simbahan kanila nga gihikawan sa kagawasan sa pagsimba.

Mag-ampo kita alang sa labaw nga kagawasan sa relihiyon diha sa matag nasod, aron mga Kristiyanos, ingon man mga manununod sa uban nga mga relihiyon gawasnon nga makapadayag sa ilang mga gituohan, tinagsa o isip pundok.

88. Ang Eukaristiya, pan nga pikason alang sa kinabuhi sa kalibotan

"Ang pan nga akong ihatag mao ang akong unod aron mabuhi ang kalibotan" (Jn 6,51). Gipadayag sa Ginuo dinhi ang kahulogan sa gasa sa iyang kinabuhi alang sa tanan.

Sa matag kasaulogan sa Eukaristiya sakramentuhanon nga gipaanaa ang gasa nga gihimo sa iyang kinabuhi sa gilansang sa krus nga Ginuo, alang kanato ug sa kalibotan.

Ang atong mga katilingban, sa pagsaulog sa Eukaristiya, kinahanglan kanunay nga mahimo nga mas maamguhon sa sakripisyo ni Kristo alang sa tanan, ug ang Eukaristiya nagpugos sa tanan nga nagtuo kaniya pagkahimo nga "pan nga gipikas alang sa uban, ug paglihok alang sa pagmugna og labaw pa ka makiangayon ug inigsuonay nga kalibotan.

Matag usa kanato tinuod nga gitawag, uban ni Jesús, sa pagka pan alang sa kinabuhi sa kalibotan.

89. Sosyal nga sangputanan sa eukaristikanhon nga misteryo

Sa pagkatinuod, ang "kahiusahan uban ni Kristo kahiusahan usab uban sa tanan nga iyang gihatagan sa iyang kaugalingon. Dili ako makaangkon kang Kristo alang kanako lamang; maiya ako diha lamang sa kahiusahan niadtong tanan nga nahimo o mahimo nga iyaha."(241)

Ang Eukaristiya sakramento sa kaambitan sa mga igsuon nga nagtugot sa ilang kaugalingon sa pagpakighiuli diha ni Kristo, nga mihimo sa mga Judiyo ug mga pagano nga usa ka katawhan, diha sa pagbungkag sa paril sa pagkakaaway nga nagbahin kanila (cf. Eph 2,14).

Paghandom sa iyang sakripisyo, ang Ginuo naglig-on sa atong inigsuon nga kaambitan ug, sa partikular nga paagi, nag-awhag niadtong nagkabangi pagpadali sa pakighiuli pinaagi sa pagbukas sa ilang kaugalingon ngadto sa pakighinabi mahitungod, ug sa pagtahan, sa kaangayan.

Tungod gyod sa misteryo nga atong gisaulog, kinahanglan atong itutol ang mga kahimtang nga supak sa kahalangdon sa tawo, tungod kay giula ni Kristo ang iyang dugo alang sa tanan, ug sa samang higayon atong dasonan ang dili matukib nga bili sa matag indibidwal nga persona.

90. Pagkaon sa kamatuoran ug sa panginahanglan

Dili kita magpabilin nga mag-urong lamang atubangan sa pipila ka mga lihok pagpaglobal nga kasagaran nag-uswag sa sal-ang tali sa mga adunahan ug sa mga kabos.

Mututol kita niadtong nag-usik-usik sa mga bahandi sa yuta, nga nagpapatumaw sa mga walay kasamahan nga nagtuwaw ngadto sa langit (cf. Jas 5,4).

Ang Ginuong Jesús, ang pan sa kinabuhi nga tunhay, nag-aghat kanato pagkamatinagdanon sa mga kahimtang sa hilabihan kakabos nga gipuyo gihapon sa dakong bahin sa katawhan: kini ang mga kahimtang nga ang mga tawo adunay tin-aw ug makapatugaw nga kaakohan.

Ang pagkaon sa kamatuoran nangayo nga tutolan nato ang dili makitawhanon nga mga kahimtang diin mga tawo malunos tungod sa inhustisya ug pagpahimulos, ug naghatag kini kanato og gibag-o nga kusog paglihok sa walay pagkakapoy sa pangalagad sa buhilaman sa gugma.

Gikan sa sinugdan, mga Kristiyanos nahingawa pagpaambit sa ilang mga kabtangan (cf. Acts 4,32) ug pagtabang sa mga kabos (cf. Rom 15,26).

Ang mga limos nga gitigom sa atong mga liturhikanhon nga mga tigom larino nga pagpahinumdom niini, ug usab gikinahanglan pag-atubang sa mga panginahanglan karon.

91. Mga pagtulon-an nga sosyal sa Simbahan

Ang pag-ampo nga gibalikbalik sa Misa: "Ang kalan-on namo sa matag adlaw ihatag kanamo karong adlawa," nagpaako kanato paghimo sa tanan, abag sa internasyonal, nasudnon ug pribado nga mga katukuran, pagpatapos o sa labing kubos, pagpakunhod sa eskandalo sa kagutom ug sa walay pagkaon nga nag-among sa minilyon ka mga tawo sa kalibotan, labi na sa kamulong naglambo pang mga nasod.

Sa partikular nga paagi, ang Kristuhanon nga mga laygo, nga gihulma sa tunghaan sa Eukaristiya, gitawag paghimo sa ilang mga kaakohan sa politika ug sa katilingban.

Paghimo niini, nanginhanglan sila nga igo nga maandam pinaagi sa praktikal nga pagtuon sa kaluoy ug kaangayan.

92. Ang pagbalaan sa kalibotan ug pagpanalipod sa kabuhatan

Ang Eukaristiya mismo gamhanan nga nag-iwag sa kasaysayan sa tawo ug sa tibuok kamugnaan.

Ang eukaristikanhon nga matang sa kinabuhi makalambo og kausaban sa atong pagduol sa kasaysayan ug kalibotan.

Ang liturhiya mismo nagtudlo kanato niini, diha nga, sa paghatag sa mga gasa, ang pari mag-isa sa Dios og usa ka pag-ampo sa panalangin ug pangamuyo ibabaw sa pan ug bino, "bunga sa yuta," "bunga sa paras" ug "ginama sa mga kamot sa mga tawo."

Niining mga pulonga, ang rito dili lamang naglakip diha sa atong halad ngadto sa Dios sa tanan nga mga paningkamot ug mga lihok sa tawo, kondili nagdala usab kanato pagtan-aw sa kalibotan isip kamugnaan sa Dios, nga nagpatumaw sa tanan nga atong gikanahanglan aron pagpabuhi kanato.

Ang kalibotan dili butang nga dili panumbalingon, hilaw nga kasangkapan nga buutbuuton lamang nato paggamit. Kini hinuon kabahin sa maayong laraw sa Dios diin kitang tanan gitawag pagka mga anak dinha sa usa nga Anak sa Dios, si Jesukristo (cf. Eph 1,4-12).

93. Ang pagkamapuslanon sa Kompendio sa Eukaristiya

Sa pagtapos niining mga pamalandong, diin akong gikutlo ang pipila ka mga tema nga gihisgotan sa Sinodo, buot usab ako mudawat sa sugyot nga gihimo isip paagi sa pagtabang sa Kristuhanon nga katawhan pagtuo, pagsaulog ug pagpuyo nga kanunay nga labaw kahingpit sa misteryo sa Eukaristiya.

Ang nanghingtungdan nga mga opisina sa Buhatan sa Roma magpapatik og usa ka Kompendio nga magtipo sa mga teksto gikan sa Catesismo sa Simbahan nga Katoliko, sa mga pag-ampo, mga pagpatin-aw sa mga Pag-ampo nga Eukaristikanhon sa Misal nga Romanhon ug uban nga mapuslanon nga mga tabang sa husto nga pagsabot, pagsaulog ug pagsimba sa Sakramento sa Altar (251).

94. Binati nga mga igsuon, ang Eukaristiya anaa sa gamot sa matag matang sa pagkabalaan, ug matag usa kanato gitawag sa kinapun-an sa kinabuhi diha sa Espiritu Santo.

Pila ang mga santos ang miuswag sa dalan sa kahingpit salamat sa debosyon nga eukaristikanhon!

Ang pagsaulog ug pagsimba sa Eukaristiya nagpapaduol kanato sa gugma sa Dios ug nagpapalahutay nianang gugma hangtod mahiusa kita uban sa Ginuo nga atong gihigugma.

Mao nga akong gisangpit ang tanan nga mga magbalantay pagpaningkamot gayod paglambo og pagkaespirituhanon nga matuod gayod nga eukaristikanhon.

Mga pari, diakono ug tanan nga nangalagad nga eukaristikanhon kanunay unta nga makakaplag dinhi ning pangalagara, nga mabinantayon ug masubsob gipaandaman sa pagpahigayon, sa kusog ug kadasig nga gikinahanglan sa ila nga personal ug hiniusa nga dalan sa pagbalaan.

Giawhag nako ang mga laygo, ug partikular ang mga banay, sa bag-o kanunay nga pagkita diha sa sakramento sa gugma ni Kristo sa kusog nga gikinahanglan paghimo sa kinabuhi matuod nga timaan sa pagkaanaa sa nabanhaw nga Ginuo.

Akong gisangpit ang tanan nga mga kinonsagrahan pagpakita pinaagi sa ilang eukaristikanhon nga kinabuhi sa kasilak ug kanindot sa hingpit nga pagkaiyaha sa Ginuo.

95. Kita (usab) dili makapuyo nga dili mag-ambit sa sakramento sa kaluwasan; kita usab nangandoy pagpuyo segun sa Domingo, paglarawan diha sa atong mga kinabuhi sa atong gisaulog sa Adlaw sa Ginuo. Kanang adlawa mao ang adlaw sa atong mao na gayod nga kalingkawasan.

96. Hinaot pa unta nga ang pinakabalaan nga Maria, ang Putli nga Birhen, arka sa bag-o ug tunhay nga kasabotan, mag-uban kanato sa pagsugat nato sa Ginuo nga nag-anhi.

Diha kaniya atong gikaplag nga napahigayon sa hingpit ang batakan nga kinaiya sa Simbahan.

Ang Simbahan nagkita dinha ni Maria - "Babaye sa Eukaristiya," sumala sa gingalan kaniya sa Alagad sa Dios Juan Pablo Dos (253) - ang pinakanindot niya nga larawan, ug nagsud-ong siya kang Maria isip ulusahon nga sumbanan sa eukaristikanhon nga kinabuhi.

Ang mga matuuhon, sa kabahin nila, "naghalad kang Maria, Inahan sa Simbahan, sa ilang mga kinabuhi, ug sa buhat sa ilang mga kamot. Naningkamot pagbaton og pagbati sama ni Maria, nagtabang sila sa tibuok pundok nga mahimong buhi nga halad nga makaphimuot sa Amahan." (255)

Ang tinuod nga kalipay anaa sa pag-ila nga ang Ginuo uban gihapon kanato, matinud-anon nga kauban nato sa dalan. Mag-isigdasig kita paglakaw sa kalipay, mga kasingkasing puno sa katingala, ngadto sa atong pagtagbo sa Balaan nga Eukaristiya.

BENEDICTO PP. XVI

We

   CBCP

DOPIM

Our Faith